Ηλιακή ενέργεια από τη Σαχάρα

Σύνδεση της Βόρειας Αφρικής με Ευρώπη

The Guardian

Ενα βήμα πιο κοντά στην πραγματικότητα βρίσκεται από την περασμένη Δευτέρα το σχέδιο κόστους 400 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την παροχή στην Ευρώπη ηλιακής ενέργειας από τη Σαχάρα, αφού σχηματίστηκε μια κοινοπραξία δώδεκα εταιρειών που θα υλοποιήσει το έργο.

Η Desertec Industrial Initiative (DII) σκοπεύει να διοχετεύει στην Ευρώπη το 15% της ηλεκτρικής της ενέργειας έως το 2050 ή νωρίτερα, χρησιμοποιώντας δίκτυα παροχής που απλώνονται κατά μήκος της ερήμου και στη Μεσόγειο Θάλασσα.

Η κοινοπραξία συστάθηκε από τη γερμανική Munich Re, και περιλαμβάνει μερικές από τις μεγαλύτερες εταιρείες της Γερμανίας, μεταξύ τους οι Siemens, E.ON, ABB αλλά και η Deutsche Bank. Η DDI εκτιμά ότι ήδη από το 2015 θα μπορεί να αρχίσει να παρέχει ηλιακή ενέργεια στην Ευρώπη.

«Εχουμε τώρα φθάσει σ’ ένα πραγματικό ορόσημο, αφού η εταιρεία ιδρύθηκε και είναι βέβαιο ότι υπάρχει πρόσφορο έδαφος για να καρποφορήσουν οι επιχειρήσεις στον τομέα αυτό», δήλωσε ο καθηγητής Πέτερ Χόπε, επικεφαλής του αρμόδιου για την κλιματική αλλαγή τμήματος της Munich Re.

«Θεωρούμε ότι πρόκειται για ένα μεγάλο βήμα προς την επίλυση των δύο βασικών προβλημάτων που θα αντιμετωπίσει ο κόσμος μέσα στα επόμενα χρόνια, αυτών της κλιματικής αλλαγής και της ενεργειακής ασφάλειας».

Η ηλιακή τεχνολογία στην οποία βασίζεται το εγχείρημα είναι γνωστή ως συμπυκνωμένη ηλιακή ενέργεια, CSP, που χρησιμοποιεί κάτοπτρα για να συγκεντρώσει τις ηλιακές ακτίνες σε μια δεξαμενή γεμάτη υγρό. Το υπερθερμασμένο υγρό στη συνέχεια ωθεί τουρμπίνες που παράγουν ηλεκτρική ενέργεια. Το πλεονέκτημα έναντι των φωτοβολταϊκών κατόπτρων, που μετατρέπουν το ηλιακό φως απευθείας σε ηλεκτρική ενέργεια, είναι το ότι άπαξ αποθηκευτεί αρκετό θερμό υγρό, οι γεννήτριες θα λειτουργούν όλη τη νύχτα. Η τεχνολογία δεν είναι νέα – υπήρξαν εργοστάσια CSP που λειτουργούσαν στις ερήμους της Καλιφόρνιας και της Νεβάδας για δύο δεκαετίες. Είναι όμως η κλίμακα του εγχειρήματος της Desertec που αποτελεί καινοτομία, όπως καινοτομία αποτελούν και τα σχέδια σύνδεσης της βόρειας Αφρικής και Ευρώπης με ένα νέο δίκτυο καλωδίων υψηλής τάσης και απευθείας ροής που μεταφέρει ηλεκτρική ενέργεια σε μεγάλες αποστάσεις με μικρή απώλεια. Οπως δήλωσε ο κορυφαίος εμπειρογνώμονας της Ευρώπης στον τομέα, Πολ βαν Σον, διευθυντικό στέλεχος της DII, η πρωτοβουλία έχει ζωτική σημασία, καθώς από αυτήν εξαρτάται η μετάβαση της Μέσης Ανατολής, της βόρειας Αφρικής και της Ευρώπης στη διασφάλιση και χρήση βιώσιμης ενέργειας.

«Τώρα ήλθε η ώρα να κάνουμε αυτό το όραμα πραγματικότητα», τόνισε. «Αυτό προϋποθέτει εντατική συνεργασία με πολλά μέρη και πολιτισμούς προκειμένου να δημιουργηθεί ισχυρή βάση για εφικτές επενδύσεις στην τεχνολογία ανανεώσιμης ενέργειας».

Η Desertec έχει κερδίσει ευρεία υποστήριξη σε όλη την Ευρώπη, με τον νεοεκλεγμένο κυβερνητικό συνασπισμό της Αγκελα Μέρκελ στη Γερμανία να ελπίζει ότι το σχέδιο θα συμβάλλει στην απεξάρτηση της χώρας από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Οι κυβερνήσεις της βόρειας Αφρικής, επίσης, εμφανίζονται έτοιμες να εκμεταλλευτούν περαιτέρω τις φυσικές τους πηγές. Η Αλγερία και η Λιβύη είναι ήδη βασικοί προμηθευτές της Ευρώπης σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

Η Munich Re, όπως είπε ο κ. Χόπε, ανησυχεί για τις πιθανές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις από τις αρχές της δεκαετίας του ’70. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα που σχετίζονται με την αλλαγή του κλίματος είναι ήδη πραγματικότητα και είναι πιθανόν για μερικές από τις επόμενες δεκαετίες να μην υπάρχει δυνατότητα ασφάλειας απέναντι σε αυτά, προοπτική που εγκυμονεί τον κίνδυνο μιας σοβαρής κρίσης στη βιομηχανία, προειδοποίησε.

H Munich Re σχεδιάζει επίσης να επενδύσει στη νέα πρωτοβουλία, ενώ σύμφωνα με τον κ. Χόπε οι τράπεζες αισιοδοξούν να συγκεντρώσουν επαρκή χρηματοδότηση για να καταστήσουν εφικτή την επιτυχία του προγράμματος.

Υπάρχουν ήδη μερικά μικρά εργοστάσια CSP στην Ισπανία και τη βόρεια Αφρική, των οποίων η ενέργεια χρησιμοποιείται σε τοπικό επίπεδο. Η Desertec, ωστόσο, σχεδιάζει να κατασκευάσει μεγάλους ηλεκτρικούς σταθμούς ισχύος ενός γιγαβάτ που θα είναι δυνατόν να λειτουργήσουν σε πέντε χρόνια και να κάνουν εξαγωγές προς και πέρα από τη Μεσόγειο.