Εργάτες στην παγίδα του έιτζ

Επέλαση του ιού στα ορυχεία, από την Αφρική μέχρι τη Ρωσία και την Κίνα, με θύματα νέους εργαζομένους

ΛΟΝΔΙΝΟ. Από την Αφρική έως τη Ρωσία, το Περού και την Κίνα οι εταιρείες εκμετάλλευσης και εξόρυξης του πλούτου της Γης συνειδητοποιούν ότι βρίσκονται αντιμέτωπες μ' ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα: η επέλαση του έιτζ αποδεκατίζει τις επιχειρήσεις τους, εύκολο πεδίο βολής λόγω συνθηκών, άγνοιας και ηλικίας του εργατικού δυναμικού. Ανδρες νέοι, σεξουαλικά δραστήριοι, ευάλωτοι στο αλκοόλ, τα ναρκωτικά και το άγχος πέφτουν μαζικά στην παγίδα του ιού HIV.

«Η επιδημία έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις, είναι χειρότερο απ' ό,τι μπορούσαμε να φανταστούμε και υπάρχουν πολλά κρούσματα που δεν έχουν διαγνωστεί και αναφερθεί», περιγράφει ο Μπράιαν Μπρινκ, στέλεχος της ιατρικής ομάδας της Angloamerican, στη Ν. Αφρική.

Η Angloamerican, που εκμεταλλεύεται τα νοτιοαφρικανικά κοιτάσματα χρυσού και είναι η τέταρτη μεγαλύτερη εταιρεία εξόρυξης στον κόσμο αντιλήφθηκε το πρόβλημα πριν από 21 χρόνια, όταν τέσσερις από τους συνολικά 18.450 εργάτες της στη Νότια Αφρική βρέθηκαν θετικοί στον ιό. Δύο δεκαετίες μετά, ο ένας στους τρεις είναι μολυσμένος και η χώρα αποδεικνύεται αφετηρία μιας παγκόσμιας επιδημίας, προειδοποιεί η εταιρεία, αναγνωρίζοντας ότι οι δικές της προσπάθειες απέτυχαν. «Δεν την σταματήσαμε. Αντίθετα, εάν γυρνούσα πίσω το χρόνο για να μας βαθμολογήσω θα έλεγα ότι πήραμε μηδέν», δήλωσε ο κ. Μπρινκ.

Σύμφωνα με στοιχεία του Ρόιτερς, το έιτζ εξαπλώνεται ραγδαία στην ανατολική Ευρώπη και την κεντρική Ασία, περιοχή με άφθονο ορυκτό πλούτο, αλλά και χαμηλό επίπεδο διαβίωσης. Αρκεί να σημειωθεί ότι ο αριθμός των φορέων του έιτζ στην κεντρική Ασία εικοσαπλασιάστηκε μέσα σε μία δεκαετία φθάνοντας, το 2005, το 1,5 εκατομμύριο άτομα. Το μεγαλύτερο πρόβλημα εντοπίζεται στο Ουζμπεκιστάν, που διαθέτει τεράστια κοιτάσματα χρυσού, χαλκού, τσίγκου, άνθρακα και ουρανίου και αποτελεί σταυροδρόμι διακίνησης ναρκωτικών. Ο αριθμός των αναφερθέντων κρουσμάτων στο Ουζμπεκιστάν τριπλασιάστηκε, μεταξύ 2003 - 2005, φθάνοντας τα 31.000 άτομα.

Πολλοί από τους εργάτες των ορυχείων θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή τους δουλεύοντας σε μεγάλο βάθος, ένα μεγάλο ποσοστό εργάζεται δώδεκα ώρες την ημέρα με ελάχιστα διαλείμματα επί δέκα συνεχείς ημέρες, ενώ επίσης μεγάλο ποσοστό είναι μετανάστες, παρά τις προσπάθειες των μεγάλων εταιρειών να σταματήσουν τις προσλήψεις αλλοδαπών. Η απουσία κοινωνικών περιορισμών που θα ίσχυαν στην πατρίδα, η μοναξιά και ο κίνδυνος επιδεινώνουν τη θέση τους. Μεταξύ των πιο σοβαρών λόγων για την αύξηση των κρουσμάτων του έιτζ, το Ρόιτερς καταγράφει: την ηλικία των εργατών, οι οποίοι στην πλειονότητά τους μόλις έχουν εξέλθει από την εφηβεία επίσης την πρόσβαση σε αφθονία ιερόδουλων· την κακή πληροφόρηση ή την έλλειψη πληροφόρησης για το έιτζ· και τέλος την ανεπαρκή πρόσβαση σε υγειονομικές υπηρεσίες.

Στη Ρωσία, τα κρούσματα διπλασιάστηκαν μέσα σε δύο χρόνια και το 2005 καταγράφηκαν 1,2 εκατομμύρια θύματα της μάστιγας. Στο Ιρκούτσκ, την πέμπτη μεγαλύτερη περιοχή χρυσωρυχείων της χώρας το ποσοστό των μολύνσεων είναι τρεις φορές υψηλότερο από τον ρωσικό μέσο όρο. Στην Κίνα, σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΟΗΕ, το 2005 μολύνθηκαν 650.000 άτομα, αύξηση κατά 23% σε δύο χρόνια. Εάν συνεχιστεί αυτός ο ρυθμός εξάπλωσης, έως το 2015 θα έχουν προσβληθεί στην Κίνα 1,9 εκατ. άτομα. «Αυτές οι χώρες δεν πρέπει να πέσουν στην ίδια παγίδα που έπεσε η Νότια Aφρική», δήλωσε ο Λένοξ Μακούτο, μέλος της υπηρεσίας υγείας των Νοτιοαφρικανών ανθρακωρύχων.