Του Κ. Π. Παπαδιοχου

«Καζάνι που βράζει» θυμίζει και πάλι το ΠΑΣΟΚ λόγω της διαρκούς πτωτικής του πορείας στις δημοσκοπήσεις, με τον κ. Γ. Παπανδρέου επί του παρόντος να αδυνατεί να προβεί σε κινήσεις που θα οδηγήσουν στην ανάταξη του ιδιαίτερα δυσμενούς για τη Χαριλάου Τρικούπη κλίματος.

Ο κ. Γ. Παπανδρέου επιχειρεί εδώ και μερικούς μήνες μια μεγάλη αριστερή στροφή, ένθερμοι θιασώτες της οποίας είναι μια σειρά από στελέχη που τον στήριξαν στη μάχη για την ηγεσία, από τους κ. Χρ. Παπουτσή και Χρ. Πολυζωγόπουλο, μέχρι τους κ. Ν. Αθανασάκη, Φ. Πετσάλνικο και Χ. Καστανίδη. Ομως, τα αποτελέσματα είναι μέχρι τώρα λιγότερο από πενιχρά. Το ΚΚΕ κερδίζει έστω μικρό έδαφος εις βάρος του ΠΑΣΟΚ, ενώ ο ΣΥΝ με βάση τις τελευταίες δημοσκοπήσεις έχει υπερβεί το φράγμα του 10%.

Υπό το βάρος των τελευταίων γκάλοπ, το κλίμα στους κόλπους της Κοινοβουλευτικής Ομάδας είναι πολύ βαρύ, ενώ αντίστοιχη είναι και η εικόνα που αντιμετωπίζουν τα στελέχη τα οποία έρχονται σε επαφή με την κομματική βάση, στις εξορμήσεις που πραγματοποιούν στην επαρχία, εν όψει του συνεδρίου του προσεχούς μήνα. Ετσι, στο παρασκήνιο έχει επανέλθει η «γκρίνια» για τις επιλογές του κ. Γ. Παπανδρέου:

• Στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ καταλογίζονται, ειδικότερα, ασαφής πολιτική γραμμή και έλλειψη ενός συγκροτημένου επιτελείου που θα του επέτρεπε να αποφεύγει τακτικά σφάλματα, όπως χαρακτηρίζονται οι χειρισμοί των τελευταίων δέκα ημερών σε θέματα, όπως η ανάδειξη του κ. Αλ. Τσίπρα στην ηγεσία του ΣΥΝ και η αντιπαράθεση με τη Ν.Δ. στη Βουλή με επίκεντρο τις υποθέσεις της ΔΕΗ και της Ζήμενς.

Εναντι του κ. Αλ. Τσίπρα, ο κ. Γ. Παπανδρέου υιοθέτησε αρχικά μια άκρως επιθετική στρατηγική που εκφράστηκε κατά κύριο λόγο από τον κ. Θ. Πάγκαλο, τον οποίο ακολούθησαν στη συνέχεια μια σειρά από στελέχη, όπως οι κ. Γ. Ραγκούσης, Ανδρ. Λοβέρδος και Αννα Διαμαντοπούλου. Ομως, γρήγορα διαπιστώθηκε πως η ανάδειξη της Κουμουνδούρου σε προνομιακό αντίπαλο ωφελούσε τον ΣΥΝ, και επέτεινε τις απώλειες του ΠΑΣΟΚ, με αποτέλεσμα να υπάρξει αναδίπλωση.

Επίσης, έμπειρα στελέχη του ΠΑΣΟΚ αναγνωρίζουν πως στις δύο τελευταίες μεγάλες αντιπαραθέσεις με τη Ν.Δ. στη Βουλή, το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης υπέστη διαδοχικές ήττες. Αρχικά, επελέγη την περασμένη Παρασκευή ο κ. Γ. Παπανδρέου να απευθύνει ερώτηση στην «Ωρα του Πρωθυπουργού» για τη ΔΕΗ, ερήμην των κοινοβουλευτικών εκπροσώπων κ. Θ. Πάγκαλου, Χρ. Παπουτσή και Χ. Καστανίδη. Οπως λέγεται, τη σχετική εισήγηση έκαναν στον κ. Γ. Παπανδρέου οι κ. Δ. Ρέππας και Μ. Χρυσοχοΐδης, αγνοώντας πως βουλευτές του ΠΑΣΟΚ είχαν μόλις πέρυσι ταχθεί υπέρ της χρήσης του λιθάνθρακα. Ομως, ο κ. Κ. Καραμανλής προσκόμισε τα σχετικά έγγραφα στη Βουλή, κερδίζοντας τη μάχη των εντυπώσεων. Παράλληλα, το ΠΑΣΟΚ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην υπόθεση της Ζήμενς, παρότι ήταν εξ αρχής σαφές πως η Ρηγίλλης θα αξιοποιούσε εις βάρος του τη δημόσια αντιπαράθεση στο «τρίγωνο» Γ. Παπαντωνίου, Μ. Χρυσοχοΐδη και Ευάγγ. Μαλέσιου για το ποιος εξ αυτών είχε τη βασική ευθύνη διαπραγμάτευσης του συστήματος ασφαλείας των Ολυμπιακών Αγώνων C4I.

Οπως προαναφέρθηκε, οι ανωτέρω δυσλειτουργίες, που επιτείνουν το ήδη ούτως ή άλλως αρνητικό για το ΠΑΣΟΚ κλίμα, αποδίδονται εν πολλοίς και στον τρόπο διεύθυνσης του κόμματος από τον κ. Γ. Παπανδρέου. Σύμφωνα με κορυφαίους παράγοντες, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν εμφανίζεται να έχει διδαχθεί από τα σφάλματα που οδήγησαν στην ήττα της 16ης Σεπτεμβρίου και συνεχίζει να βασίζεται σε πολλαπλά «κέντρα» χάραξης πολιτικής. Πράγματι, στη Χ. Τρικούπη λειτουργεί ατύπως ο «πρωινός καφές», στον οποίο μετέχουν σε σταθερή βάση οι κ. Ν. Αθανασάκης, Δ. Ρέππας, Γ. Ραγκούσης και συνεργάτες του κ. Γ. Παπανδρέου. Ομως, σύμφωνα με πληροφορίες, εδώ και μερικές εβδομάδες έχει συγκροτηθεί μια ακόμη ομάδα παραγωγής πολιτικής από πρόσωπα της απολύτου εμπιστοσύνης του προέδρου του κόμματος, η οποία λειτουργεί παράλληλα και εκ των πραγμάτων συχνά αντιθετικά με τους πρωινούς συνομιλητές του κ. Παπανδρέου.

Πάντως, η υπόγεια γκρίνια για τον κ. Γ. Παπανδρέου δύσκολα θα εκδηλωθεί δημοσίως μέχρι το συνέδριο, μετά και την πλήρη αναδίπλωση του κ. Ευάγγ. Βενιζέλου και των υποστηρικτών του. Ως εκ τούτου, βασικό «αγκάθι» για τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ αποτελεί στην παρούσα φάση η έντονα κριτική στάση του πρώην πρωθυπουργού κ. Κ. Σημίτη, για τον οποίο εκ του θεσμικού του ρόλου δεν είναι δυνατόν, βεβαίως, να ισχύσουν τα πειθαρχικά μέτρα, με τα οποία η Χαριλάου Τρικούπη απείλησε τον κ. Βενιζέλο. Οι επισημάνσεις του κ. Κ. Σημίτη για την αδυναμία του ΠΑΣΟΚ υπό τον κ. Γ. Παπανδρέου να εισπράξει τη φθορά της κυβέρνησης παρέμειναν ασχολίαστες από τη Χ. Τρικούπη. Ομως, είναι ενδεικτική του εκνευρισμού της, η επιλογή να δοθεί το «πράσινο φως» προκειμένου ο κ. Χρ. Πολυζωγόπουλος να απαντήσει με ιδιαίτερα οξύ τρόπο στις αναφορές του πρώην πρωθυπουργού στον εμπλεκόμενο στην υπόθεση Ζαχόπουλου, εργατολόγο κ. Χρ. Νικολουτσόπουλο.

Σε κάθε περίπτωση, οι επιτελείς του προέδρου του ΠΑΣΟΚ επιχειρούν να ανιχνεύσουν τη στόχευση της παρέμβασης του κ. Κ. Σημίτη. Κατ’ ορισμένους, ο κ. Σημίτης επιθυμεί να διαφυλάξει την υστεροφημία του και να βγει από το κάδρο της υφιστάμενης κρίσης στο κόμμα. Κατ’ άλλους, όμως, ο πρώην πρωθυπουργός «έχει αποφασίσει να λέει όσα δεν μπορεί να πει ο Βενιζέλος» ή, ακόμη χειρότερα, «προετοιμάζει το έδαφος για κάποιο νέο “δελφίνο” από το πρώην εκσυγχρονιστικό μπλοκ».