Της Δωρας Αντωνιου

Χωρίς προσδοκίες για ουσιαστικό βήμα προόδου επρόκειτο να πραγματοποιηθεί αργά χθες το νύχτα (ώρα Ελλάδος) στη Νέα Υόρκη η συνάντηση του ειδικού μεσολαβητή των Ηνωμένων Εθνών για το θέμα της ονομασίας της ΠΓΔΜ κ. Μάθιου Νίμιτς, με τον Ελληνα διαπραγματευτή, πρέσβη Αδαμάντιο Βασιλάκη. Παράλληλα, εν όψει της προγραμματισμένης για σήμερα συνάντησης του κ. Νίμιτς με τον διαπραγματευτή των Σκοπίων, πρέσβη Νίκολα Ντιμιτρόφ, και της αυριανής κοινής συνάντησης των δύο υπό τον ειδικό μεσολαβητή, χθες στα Σκόπια συναντήθηκαν ο πρόεδρος της γειτονικής χώρας, Μπράνκο Τσερβενκόφσκι, και ο πρωθυπουργός, Νίκολα Γκρούεφσκι. Συζήτησαν τη θέση που θα κρατήσει ο κ. Ντιμιτρόφ στις συναντήσεις και δόθηκαν οι σχετικές οδηγίες.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο διαπραγματευτής της σκοπιανής πλευράς μεταβαίνει στη Νέα Υόρκη απλά για να επιβεβαιώσει τη διάθεση της χώρας του να συνεχιστούν οι συνομιλίες και να διαπιστώσει εάν ο κ. Νίμιτς πρόκειται σύντομα να επισκεφθεί την περιοχή και να έχει συναντήσεις με την πολιτική ηγεσία των δύο χωρών. Αλλωστε, όπως αναφέρουν διπλωματικές πηγές, σε όλες τις προηγούμενες φάσεις της διαπραγμάτευσης ο κ. Ντιμιτρόφ ποτέ δεν είχε οδηγίες να προχωρήσει στην ουσία του θέματος, την οποία επιθυμούν να διαχειριστούν αυτοπροσώπως οι εκπρόσωποι της πολιτικής ηγεσίας της ΠΓΔΜ. Πολλώ δε μάλλον, στη δεδομένη συγκυρία, που δεν έχει ακόμα σχηματισθεί κυβέρνηση στα Σκόπια.

Την ίδια στιγμή, στο θέμα της ονομασίας αναφέρθηκε από τις Βρυξέλλες ο υπουργός Εξωτερικών της ΠΓΔΜ, Αντόνιο Μιλοσόσκι. Αφού χαρακτήρισε θετική τη νέα πρωτοβουλία Νίμιτς για συνέχιση των συνομιλιών, πρόσθεσε ότι η εξεύρεση λύσης θα είναι πιο εύκολη «αν η Ελλάδα πάψει να φέρνει αντιρρήσεις στον αυτοπροσδιορισμό της ΠΓΔΜ και στην ύπαρξη μακεδονικής ταυτότητας και γλώσσας». Στο σύνολο των δηλώσεών του ο κ. Μιλοσόσκι κράτησε χαμηλούς τόνους και απέφυγε τις συνήθεις ακραίες τοποθετήσεις του, γεγονός που από διπλωματικές πηγές εκτιμάται ότι πιθανόν σηματοδοτεί απόφαση της πολιτικής ηγεσίας της γειτονικής χώρας να χαμηλώσουν οι τόνοι, προκειμένου να προχωρήσει η διαπραγματευτική διαδικασία.

Ο υπουργός Εξωτερικών της ΠΓΔΜ ανέφερε ότι προτεραιότητα της νέας κυβέρνησης θα είναι η ένταξη σε ΝΑΤΟ και Ε.Ε., προσθέτοντας πως η χώρα του θεωρεί ότι είναι έτοιμη για έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, καθώς πληροί τα κριτήρια της Κοπεγχάγης.

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τη δεδηλωμένη πρόθεση της Ελλάδας να θέσει βέτο στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων εάν δεν υπάρξει λύση στο θέμα της ονομασίας, ο κ. Μιλοσόσκι εξέφρασε την ελπίδα «η στάση της ελληνικής κυβέρνησης να είναι θετική», διότι, όπως πρόσθεσε, η ένταξη της χώρας του στην Ε.Ε. θα είναι ωφέλιμη για τη σταθερότητα της ευρύτερης περιοχής. Αναφέρθηκε επίσης στην τοποθέτηση του Γάλλου προέδρου Νικολά Σαρκοζί υπέρ των ελληνικών θέσεων, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η Γαλλία, ως προεδρεύουσα της Ε.Ε., θα φανεί δίκαιη.

Αναφορά σε «Δημοκρατία της Μακεδονίας» θέλησαν οι ΗΠΑ να συμπεριληφθεί στο κείμενο συμπερασμάτων της συνόδου Ε.Ε. - ΗΠΑ, που άρχισε χθες στη Σλοβενία. Η αντιπροσωπεία των Ηνωμένων Πολιτειών ζήτησε στο κείμενο συμπερασμάτων, στα σημεία όπου γίνεται αναφορά στη FYROM, να προστεθεί ότι οι ΗΠΑ έχουν αναγνωρίσει τη χώρα ως «Δημοκρατία της Μακεδονίας». Η αντίδραση της ελληνικής αντιπροσωπείας ήταν άμεση. Οπως αναφέρουν διπλωματικές πηγές, η ελληνική πλευρά διατύπωσε τις ενστάσεις της, επισημαίνοντας ότι το κείμενο συμπερασμάτων συμπυκνώνει τις θέσεις μιας διεθνούς συνάντησης και, ως εκ τούτου, οι όποιες αναφορές στη γειτονική χώρα θα πρέπει να γίνονται με την ονομασία FYROM. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι με τις ελληνικές θέσεις συντάχθηκαν στην πλειοψηφία τους οι εκπρόσωποι χωρών - μελών της Ε.Ε., με αποτέλεσμα να επιτευχθεί, τελικά, η απαλοιφή της προσθήκης που επιθυμούσε η αμερικανική αντιπροσωπεία.

Είναι η δεύτερη φορά σε μικρό χρονικό διάστημα που δημιουργείται θέμα με την επιθυμία της Ουάσιγκτον να γίνει αναφορά σε διεθνή συνάντηση σε «Δημοκρατία της Μακεδονίας». Είχε προηγηθεί, πριν από περίπου δύο εβδομάδες, η πρόσκληση της ΠΓΔΜ ως «Δημοκρατία της Μακεδονίας» στη σύνοδο της «Πρωτοβουλίας κατά της Διασποράς Οπλων Μαζικής Καταστροφής», στην Ουάσιγκτον, που έγινε αιτία να αποχωρήσουν η ελληνική και η κυπριακή αντιπροσωπεία από τις εργασίες της συνόδου. Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι οι ΗΠΑ με την εμμονή που δείχνουν, δεν διευκολύνουν τη διαδικασία διαπραγμάτευσης, καθώς ουσιαστικά τροφοδοτούν την αδιαλλαξία της πλευράς των Σκοπίων.