Της Δωρας Αντωνιου

Στις μεγάλες προσδοκίες που προκάλεσε ανά τον κόσμο η επικράτηση του Μπαράκ Ομπάμα στις εκλογές για ανάδειξη Προέδρου των ΗΠΑ, θα πρέπει να προστεθούν και οι προσδοκίες της ελληνικής κυβέρνησης για βελτίωση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων.

Ο πρωθυπουργός κ. Κώστας Καραμανλής, με επιστολή προς τον κ. Ομπάμα εκφράζει τα συγχαρητήριά του για την «εκλογική νίκη–ορόσημο», όπως τη χαρακτηρίζει. Επισημαίνει ότι στην κρίσιμη περίοδο που διανύουμε, με την παγκόσμια οικονομία αντιμέτωπη με σοβαρή ύφεση, «είναι εξαιρετικά σημαντικό η Ευρώπη, οι Ηνωμένες Πολιτείες και άλλοι εταίροι να αντιμετωπίσουν αυτές τις προκλήσεις ενωμένοι». Ο πρωθυπουργός διατυπώνει την εκτίμησή του για τις «ξεκάθαρες και σταθερές θέσεις» του νέου Προέδρου πάνω σε θέματα ελληνικού ενδιαφέροντος, και καταλήγει επισημαίνοντας ότι «προσβλέπουμε σε μια στενή συνεργασία, ώστε τα θέματα αυτά να επιλυθούν». Τέλος, εκφράζει την επιθυμία συνάντησης με τον κ. Ομπάμα στο προσεχές μέλλον.

Η υπουργός Εξωτερικών κ. Ντόρα Μπακογιάννη δήλωσε ότι η ελληνική κυβέρνηση θα επιδιώξει το ταχύτερο δυνατό να γίνουν συναντήσεις με τον κ. Ομπάμα και το επιτελείο του, ενόψει και της ανάληψης από τη χώρα μας της προεδρίας του ΟΑΣΕ από 1ης Ιανουαρίου. Πρόσθεσε επίσης ότι θα αξιοποιηθεί η μεταβατική περίοδος μέχρι και την τυπική ανάληψη καθηκόντων από το νέο Πρόεδρο, για ενημέρωση του επιτελείου του στα θέματα άμεσου ελληνικού ενδιαφέροντος.

Αυτό που αναμένεται το επόμενο διάστημα είναι να πυκνώσουν τα υπερατλαντικά ταξίδια κυβερνητικών στελεχών. Η ψυχρότητα στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, που προκλήθηκε από την ενόχληση της Ουάσιγκτον για χειρισμούς της Αθήνας σε ζητήματα, όπως η ενεργειακή πολιτική, η σύσφιγξη των ελληνορωσικών σχέσεων, το ελληνικό βέτο στην ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ, η περιορισμένη συμμετοχή στις επιχειρήσεις στο Αφγανιστάν και το Ιράκ, προκάλεσε «απροθυμία» υπουργών για επισκέψεις στις ΗΠΑ. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, Ευάγγελος Μεϊμαράκης, δεν πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη, ενώ κύκλοι του υπουργείου Εξωτερικών παραδέχονται ότι μετά το βέτο στο Βουκουρέστι, τα πράγματα δεν ήταν ρόδινα.

Για τα κομβικά θέματα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, το Κυπριακό, το Σκοπιανό, ως θετικό στοιχείο καταγράφεται ότι τόσο ο κ. Ομπάμα, όσο και ο κ. Μπάιντεν, με δημόσιες τοποθετήσεις τους, τάχθηκαν πιο κοντά στις ελληνικές θέσεις. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται από διπλωματικές πηγές, είναι διαφορετική η θέση κάποιου ως γερουσιαστή και διαφορετική η αναμενόμενη τοποθέτησή του ως Προέδρου, με δεδομένη τη λογική της συνέχειας στην εξωτερική πολιτική. Ωστόσο, αναμένεται σε επίπεδο ρητορικής κάποια βελτίωση σε σχέση με τη νυν διακυβέρνηση, ενώ εκτιμάται ότι σημαντικό ρόλο θα διαδραματίσει η παραδοσιακά καλύτερη σχέση της ομογένειας με τους Δημοκρατικούς. «Κλειδί» θεωρείται, επιπλέον, η ελληνική προεδρία του ΟΑΣΕ, όπου «συνυπάρχουν» ΗΠΑ και Ρωσία, με τον Οργανισμό να διαδραματίζει κομβικό ρόλο στην περιοχή του Καυκάσου.

Την προσδοκία περαιτέρω ενδυνάμωσης των σχέσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ελλάδας εξέφρασε και ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, Ντάνιελ Σπέκχαρντ.