Συνέντευξη στον Αθανασιο Ελλις

Η Γαλλία «είναι και θα παραμείνει αλληλέγγυα προς την Ελλάδα» στο θέμα της ονομασίας των Σκοπίων, τονίζει ο πρόεδρος της Γαλλικής Δημοκρατίας Νικολά Σαρκοζί σε βαρυσήμαντη συνέντευξη που παραχώρησε στην «Κ», δυο ημέρες προτού επισκεφθεί την Αθήνα. Η δέσμευσή του αποκτά επιπλέον σημασία, καθώς η Γαλλία αναλαμβάνει την προεδρία της Ε.Ε. το δεύτερο εξάμηνο του 2008 στη διάρκεια του οποίου θα εξετασθεί η αίτηση ένταξης της ΠΓΔΜ.

Ο κ. Σαρκοζί πλέκει το εγκώμιο του Κώστα Καραμανλή χαρακτηρίζοντας τον πρωθυπουργό «μεγάλο δημόσιο άνδρα» και σημειώνει ότι έχουν κοινές απόψεις σε πολλά ζητήματα, μεταξύ άλλων και σε ό,τι αφορά τις μεταρρυθμίσεις. Μιλά για κοινή βούληση «να αλλάξουμε τις χώρες μας, και να τις εκσυγχρονίσουμε», ενώ τονίζει ότι ο Ελληνας πρωθυπουργός δεν είναι απλά εταίρος, αλλά «φίλος».

Ο Γάλλος πρόεδρος επισκέπτεται την Αθήνα σε μια ιδιαίτερα θετική συγκυρία για τις ελληνογαλλικές σχέσεις. Εκτός των παραδοσιακών δεσμών φιλίας, η σθεναρή στήριξη που παρέσχε στην Ελλάδα κατά την πρόσφατη Σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ αποτρέποντας την απομόνωση της χώρας μας στους κόλπους της Συμμαχίας, βρήκε θερμή ανταπόκριση στην ελληνική κοινωνία.

Ο εγγονός Ελληνα της Θεσσαλονίκης, ο οποίος μόλις συμπλήρωσε τον πρώτο του χρόνο στο Μέγαρο των Ιλισίων, τονίζει πως προσβλέπει σε στενή συνεργασία με την Ελλάδα για την προώθηση του οράματός του για την «Ενωση για τη Μεσόγειο» στην οποία η Ελλάδα προτίθεται να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο. Επισημαίνει ότι η φωνή της Ελλάδας ακούγεται με προσοχή στα Βαλκάνια, και τάσσεται υπέρ μιας ευρωπαϊκής προοπτικής για τη Σερβία. Σημειώνει επίσης ότι η πρόσφατη εκλογή του Δημήτρη Χριστόφια στην προεδρία της Κύπρου γεννά νέες ελπίδες για μια «ισότιμη επανένωση» της νήσου. Τονίζει ότι η Ευρώπη οφείλει να βρίσκεται στην πρωτοπορία του αγώνα κατά της υπερθέρμανσης του πλανήτη, ενώ αναφερόμενος στην Κοινή Αγροτική Πολιτική, που αφορά άμεσα και την Ελλάδα, τάσσεται υπέρ του εκσυγχρονισμού της γεωργίας «χωρίς να θυσιάσουμε τον αγρότη και την παραγωγή».

Ο κ. Σαρκοζί αφικνείται στην Αθήνα την Παρασκευή και θα συναντηθεί με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, τον πρωθυπουργό και τους πολιτικούς αρχηγούς, ενώ θα εκφωνήσει ομιλία στη Βουλή των Ελλήνων, την πρώτη ξένου ηγέτη στον 21ο αιώνα. Ο τελευταίος που έτυχε ανάλογης υποδοχής ήταν ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζορτζ Μπους ο πρεσβύτερος, το καλοκαίρι του 1991.

Η ελληνική θέση στο Σκοπιανό είναι υπεύθυνη

- Πώς βλέπετε τον ρόλο της Ελλάδας στα Βαλκάνια;

- Η σταθερότητα των Βαλκανίων είναι θέμα βαρύνουσας σημασίας για όλους τους Ευρωπαίους. Η Ελλάδα αποτελεί περιφερειακή δύναμη στην περιοχή, τόσο πολιτική όσο και οικονομική. Η ενεργοποίησή της είναι, λοιπόν, απαραίτητη για την κοινή μας επιτυχία και ακριβώς επειδή επιθυμούμε τη σταθερότητα αυτή, δεσμευτήκαμε από κοινού, Ελληνες και Γάλλοι, στη Διεθνή Δύναμη Ασφαλείας (KFOR) στο Κόσοβο και θα δεσμευθούμε και πάλι αύριο στην αποστολή EULEX. Ο καλύτερος τρόπος για να εδραιώσουμε την ειρήνη στα δυτικά Βαλκάνια, είναι να τους προσφέρουμε αληθινή ευρωπαϊκή προοπτική, αξιόπιστη και ειλικρινή. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα όσον αφορά τη Σερβία. Και στο ζήτημα αυτό επίσης, η εμπλοκή της Ελλάδας θα είναι αποφασιστική, επειδή η φωνή της ακούγεται με προσοχή στην περιοχή.

- Γιατί υποστηρίξατε την Ελλάδα στο ζήτημα της ονομασίας της ΠΓΔΜ στην πρόσφατη Σύνοδο του ΝΑΤΟ;

- Οσον αφορά την ονομασία της ΠΓΔΜ, η Γαλλία είναι και θα παραμείνει αλληλέγγυα προς την Ελλάδα. Υποστήριξα την ελληνική θέση στην τελευταία Σύνοδο του ΝΑΤΟ γιατί πιστεύω ότι σε μια συμμαχία, οι σχέσεις πρέπει να βασίζονται στην εμπιστοσύνη και γιατί η ελληνική θέση είναι υπεύθυνη και ανοικτή στον διάλογο. Επιθυμώ να προχωρήσουν οι συζητήσεις επί του ζητήματος αυτού. Είναι θέμα ουσιαστικό γιατί θα επιτρέψει την ένταξη των Σκοπίων στο ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ενωση. Είναι ευχή όλων μας.

Ο Καραμανλής δεν είναι απλώς εταίρος, είναι φίλος

- Πώς βλέπετε τις διμερείς σχέσεις μεταξύ Γαλλίας και Ελλάδας; Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είχε αναπτύξει στενή σχέση με τον Βαλερί Ζισκάρ Ντ' Εστέν, ενώ παρόμοια φιλία ένωνε τον Ανδρέα Παπανδρέου με τον Φρανσουά Μιτεράν. Πώς θα περιγράφατε την προσωπική σας σχέση με τον πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή;

- Εκτιμώ και σέβομαι πολύ τον Κώστα Καραμανλή ως πολιτικό ηγέτη, γιατί διαθέτει όλα τα προτερήματα ενός μεγάλου δημόσιου άνδρα. Για μένα, ο Κώστας Καραμανλής είναι περισσότερο από εταίρος, είναι φίλος. Εχουμε την ίδια θεώρηση για την πολιτική, την ίδια όρεξη για δράση, και κυρίως την ίδια βούληση να αλλάξουμε τις χώρες μας, να τις εκσυγχρονίσουμε. Και, πιστεύω, έχουμε και οι δυο τη βούληση να δώσουμε νέα ώθηση στη σχέση ανάμεσα στην Ελλάδα και τη Γαλλία.

Η σχέση αυτή έχει τις ρίζες της στην ιστορία. Βασίζεται σε ουσιώδη συνάφεια μεταξύ Γάλλων και Ελλήνων. Οι απόψεις μας είναι πολύ κοντά σε όλα σχεδόν τα θέματα, ειδικότερα σε ό,τι αφορά την Ευρώπη. Και σκοπεύω πραγματικά να συνεργαστώ στενά με την Ελλάδα κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που αρχίζει την 1η Ιουλίου.

Στον οικονομικό τομέα, από το 2006 η Γαλλία είναι ο πρώτος επενδυτής στην Ελλάδα, σε πολλούς τομείς, από τον τραπεζικό κλάδο έως τις μεγάλες αλυσίδες καταστημάτων, από τα τσιμέντα έως τις ασφάλειες και τους αυτοκινητοδρόμους. Οι γαλλικές επιχειρήσεις αποτελούν λοιπόν τον πρώτο ξένο εργοδότη στην Ελλάδα. Υστερα, υπάρχει μεταξύ μας πραγματική πολιτιστική εγγύτητα, πράγμα που βρίσκεται στον πυρήνα της ελληνογαλλικής δυναμικής. Ο Κώστας Γαβράς οικοδόμησε το κινηματογραφικό του έργο ανάμεσα στις δύο χώρες μας, ενώ ο Βασίλης Αλεξάκης, ο οποίος τιμήθηκε πρόσφατα με το τελευταίο Μεγάλο Βραβείο Μυθιστορήματος της Γαλλικής Ακαδημίας, επέλεξε να γράφει στα γαλλικά. Ολα αυτά χάρη στον ισχυρό δεσμό, απόδειξη του οποίου είναι οι 300.000 Ελληνες που μαθαίνουν σήμερα τη γλώσσα μας.

Η σχέση ανάμεσα στις δύο χώρες μας είναι ήδη πολύ πλούσια, αλλά είμαι πεπεισμένος ότι μπορούμε να της δώσουμε νέα και ισχυρότερη δυναμική. Αυτός είναι και ένας από τους σκοπούς της επίσκεψής μου στην Αθήνα. Για παράδειγμα, η Γαλλία και η Ελλάδα μπορούν να κάνουν ακόμα περισσότερα πράγματα στην Ευρώπη, αλλά επίσης και στον οικονομικό τομέα, στον τομέα της πανεπιστημιακής συνεργασίας, στα θέματα εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας. Οπως βλέπετε, έχω μεγάλες φιλοδοξίες για την ελληνογαλλική συμμαχία.

Το νέο σκηνικό στην Κύπρο φέρνει ελπίδες

- Η εκλογή του Προέδρου της Κύπρου, Δημήτρη Χριστόφια, άλλαξε τα δεδομένα στην Κύπρο;

- Η Γαλλία είναι φίλη της Κύπρου και υποστηρίζουμε τις προσπάθειες του Προέδρου Χριστόφια ώστε να προχωρήσουμε στο δρόμο της συμφιλίωσης. Σήμερα έχει γεννηθεί μια νέα ελπίδα χάρη στην επανέναρξη των συζητήσεων μεταξύ των δύο κοινοτήτων στην Κύπρο, με νέες ομάδες και επιτροπές εργασίας.

Οι Κύπριοι ηγέτες ανέλαβαν στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας δεσμεύσεις θαρραλέες, τις οποίες χαιρετίζω και τους ενθαρρύνω να συνεχίσουν τις προσπάθειές τους με τη μεγαλύτερη δυνατή αποφασιστικότητα και με μοναδικό στόχο την ευημερία των κοινοτήτων τους, σε μια Κύπρο ισότιμα επανενωμένη, σε ένα κράτος διζωνικό και δικοινοτικό. Τώρα πρέπει να καρποφορήσουν οι συζητήσεις, επειδή αυτό αποτελεί και την επιθυμία των κατοίκων του νησιού.

- Η Γαλλία ως μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, θα υποστηρίξει μια νέα προσπάθεια που δεν θα στηρίζεται στο Σχέδιο Ανάν;

- Τόσο στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, όσο και στο πλαίσιο της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ενωσης, η Γαλλία θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια προκειμένου να βοηθήσει τα μέρη να βρουν μια λύση.

- Ποιος είναι ο στόχος της «Ενωσης για τη Μεσόγειο»;

- Η Ενωση για τη Μεσόγειο, την οποία θα εγκαινιάσουμε στις 13 Ιουλίου στο Παρίσι είναι, κατά τη γνώμη μου, απαραίτητο εγχείρημα για να εξασφαλίσουμε το μέλλον των χωρών μας. Η μοίρα των χωρών του Βορρά και του Νότου της Μεσογείου είναι αλληλένδετη. Γι' αυτό πρέπει να οικοδομήσουμε το μέλλον μας μαζί. Η προσφορά βιώσιμης αναπτυξιακής προοπτικής στους Νότιους γείτονές μας είναι η καλύτερη εγγύηση για τη σταθερότητά τους άρα και για τη δική μας ασφάλεια. Σε κανένα άλλο μέρος του κόσμου δεν παρατηρείται τόσο μεγάλη απόσταση στο θέμα της οικονομίας ανάμεσα σε μια ανεπτυγμένη περιοχή και τις γειτονικές της χώρες όσο ανάμεσα στις δυο ακτές αυτής της θάλασσας, που είναι, ωστόσο, το λίκνο του πολιτισμού μας. Μακροπόθεσμα η κατάσταση αυτή δεν μπορεί να παραμείνει ως έχει.

Το σχέδιο μιας Ενωσης για τη Μεσόγειο στοχεύει στη συνένωση των είκοσι επτά κρατών της Ευρωπαϊκής Ενωσης και των μεσογειακών κρατών σε πνεύμα συνεταιρισμού. Στόχος είναι να εφαρμοσθεί στη Μεσόγειο η μέθοδος του Ζαν Μονέ, αυτή της συγκεκριμένης αλληλεγγύης. Προωθώντας τη συνεργασία των κρατών πάνω σε πολύ συγκεκριμένα προγράμματα που αφορούν άμεσα τους πολίτες, θα εξασφαλίσουμε την προσέγγιση των λαών της περιοχής.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και πολλά κράτη έχουν ήδη επιτελέσει μια σοβαρή προκαταρκτική εργασία. Από την αρχή, η Ελλάδα μας προσφέρει τη στήριξή της στο σχέδιο αυτό. Η βοήθειά της υπήρξε καθοριστική και την ευχαριστώ. Ποια θα μπορούσαν να είναι τα συγκεκριμένα προγράμματα; Είναι κάτι που πρέπει να συζητηθεί μεταξύ όλων των εταίρων, όμως ήδη έχουν αναδειχθεί ορισμένα θέματα όπως η απορρύπανση της Μεσογείου, η ανάπτυξη των θαλάσσιων δρόμων και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η βελτιστοποίηση της συνεργασίας εναντίον των φυσικών καταστροφών. Πρέπει να προχωρήσουμε χωρίς προσκόλληση σε παγιωμένες αντιλήψεις.

Ο ρόλος της Τουρκίας

- Ποιος θα είναι ο ρόλος της Τουρκίας στην «Ενωση για τη Μεσόγειο»;

- Η Τουρκία είναι μεγάλο μεσογειακό κράτος και σημαντικός παράγοντας στην περιοχή. Αποτελεί γεωγραφικό σταυροδρόμι στην καρδιά της Μεσογείου, αλλά είναι επίσης γέφυρα μεταξύ των χωρών της περιοχής. Αν το επιθυμεί, η Τουρκία μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στο σχέδιο μιας Ενωσης για τη Μεσόγειο. Προσωπικά, θα επιθυμούσα να αναδειχθεί σε σημαντικό παράγοντα της προσπάθειας αυτής.

Ενέργεια με ασφάλεια τροφοδοσίας και ανεκτό κόστος για καταναλωτές

- Από τη στιγμή που τα αποθέματα ενέργειας μειώνονται και οι τιμές τους αυξάνονται, εκφράζεται σκεπτικισμός γύρω από την ενεργειακή εξάρτηση από μία και μόνη χώρα. Μερικά κράτη εκθειάζουν τα οφέλη της πυρηνικής ενέργειας. Ποια είναι η άποψή σας, με δεδομένο ότι η Γαλλία καλύπτει το 80% των ενεργειακών αναγκών της με την πυρηνική ενέργεια;

- Το ζήτημα της ενέργειας είναι ζωτικής σημασίας για την Ευρώπη. Χρειάζεται μια συνολική, παγκόσμια προσέγγιση και απάντηση. Χρειάζεται όντως να μεριμνήσουμε για τη διαφοροποίηση των πηγών τροφοδοσίας. Πρέπει να έχουμε στη διάθεσή μας ένα σύνολο ενεργειακών πηγών, που θα εγγυάται ταυτόχρονα την ασφάλεια της τροφοδοσίας μας και ένα κόστος ανεκτό για τους καταναλωτές, σε αντιστοιχία με την αυξανόμενη ανησυχία μας για το περιβάλλον στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης. Το ζήτημα της ενεργειακής ανεξαρτησίας της Ευρώπης ταυτίζεται σήμερα με το θέμα της διαφοροποίησης των ενεργειακών πηγών.

Ετσι, λοιπόν, εκτός από τους υδρογονάνθρακες και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η πυρηνική ενέργεια αποτελεί για μας ένα μέρος της απάντησης. Η ενέργεια αυτή δεν επηρεάζεται από τις διακυμάνσεις των τιμών του πετρελαίου. Συμβάλλει στον αγώνα κατά της κλιματικής υπερθέρμανσης, γιατί δεν παράγει διοξείδιο του άνθρακα.

Η ενεργειακή προσέγγιση

Η τεχνολογία εξελίχθηκε. Γνωρίζουμε, για παράδειγμα, να κατασκευάζουμε αντιδραστήρες ανθεκτικούς σε περίπτωση σεισμών, όπως συμβαίνει άλλωστε και στην περίπτωση της Ιαπωνίας. Βέβαια, κάθε χώρα πρέπει να επιλέξει τη δική της ενεργειακή προσέγγιση και δεν πρόκειται να εμπλακώ στη συζήτηση που αναπτύσσεται σχετικά με το θέμα στο εσωτερικό της Ελλάδας!

Η Ευρώπη οφείλει να βρίσκεται στην πρωτοπορία κατά της υπερθέρμανσης του πλανήτη

- Ποιες θα είναι οι κύριες προτεραιότητες της γαλλικής προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ενωσης;

- Για τη γαλλική προεδρία της Ευρωπαϊκής Ενωσης προσδιορίσαμε τέσσερις μεγάλες προτεραιότητες. Η μετανάστευση. Ενώ το θέμα της παράνομης μετανάστευσης τίθεται καθημερινά όλο και πιο ξεκάθαρα, κυρίως στα ελληνικά σύνορα, οι εθνικές πολιτικές δεν επαρκούν. Πρέπει να δώσουμε συλλογική απάντηση σε ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους. Αυτός είναι ο στόχος του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Ασυλο και τη Μετανάστευση που έχω προτείνει και το οποίο, είμαι βέβαιος, χαίρει της πλήρους υποστήριξης της χώρας σας. Σκοπός είναι να καθορίσουμε από κοινού, όλοι οι Ευρωπαίοι εταίροι, κοινές αρχές και κοινούς κανόνες στο θέμα της μετανάστευσης.

Η γαλλική προεδρία θα επιδιώξει επίσης να προχωρήσει στο θέμα της κλιματικής αλλαγής και της ενέργειας, γιατί η Ευρώπη οφείλει να βρίσκεται στην πρωτοπορία του αγώνα κατά της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Θα κάνουμε τα πάντα ώστε να προωθήσουμε τη φιλόδοξη πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το θέμα είναι ζωτικής σημασίας αν θέλουμε η Ευρώπη να είναι έτοιμη για τη μεγάλη διεθνή συνάντηση μετά το Πρωτόκολλο του Κιότο, το 2009.

Θα χρειαστεί επίσης να επιμεληθούμε τον εκσυγχρονισμό της κοινής αγροτικής πολιτικής, η οποία πρέπει να εξελιχθεί ώστε να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις της διατροφικής ασφάλειας και τη διαρκή αύξηση των τιμών των τροφίμων, χωρίς ωστόσο να θυσιάσουμε απερίσκεπτα τον αγρότη και την παραγωγή μας.

Τέλος, επιθυμώ να προχωρήσουμε στον τομέα της ευρωπαϊκής άμυνας. Η Ενωση πρέπει να είναι ικανή να αναλάβει τις ευθύνες της για τη δική της ασφάλεια και για την ασφάλεια του κόσμου. Δεν τίθεται θέμα ανταγωνισμού με το ΝΑΤΟ, γιατί κάτι τέτοιο δεν θα είχε νόημα. Η Ευρώπη της άμυνας και η Βορειοατλαντική Συμμαχία δεν έρχονται σε αντίφαση, αλλά αντίθετα αλληλοσυμπληρώνονται. Αυτήν ακριβώς τη συμπληρωματικότητα πρέπει να την αναπτύξουμε. Η Ελλάδα καλείται να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στο ουσιαστικό αυτό θέμα, πάνω στο οποίο υπάρχει μεγάλη σύγκλιση απόψεων μεταξύ μας.