Ο δρόμος μετακινείται, η λίμνη του Καϊάφα όχι

Αντιδράσεις για την Ιονία Οδό που απειλεί το πολύτιμο οικοσύστημα

Του Γιαννη Ελαφρου

«Θα σας κάνουμε και δρόμους», υπόσχονταν οι πολιτικοί παλιά και κέρδιζαν τις «τοπικές κοινωνίες». Οι εποχές αλλάζουν όμως, καθώς ο προβληματισμός για την προστασία της φύσης κατακτά όλο και περισσότερους. Ισως γι’ αυτό και η χάραξη του νότιου τμήματος της Ιονίας Οδού ή Αξονα Βορειοδυτικής Πελοποννήσου που διασχίζει τον Νομό Ηλείας συναντά μεγάλες αντιδράσεις από όσους υποστηρίζουν ότι θίγει το πολύτιμο οικοσύστημα της λίμνης Καϊάφα.

«Η χάραξη της συγκεκριμένης οδού διασχίζει περιοχές μεγάλης οικολογικής σημασίας, όπως το παραλιακό δάσος της Ζαχάρως, Λίμνη Καϊάφα, το οποίο έχει συμπεριληφθεί στον Ευρωπαϊκό Κατάλογο Natura 2000. Ο συνδυασμός χερσαίου και λιμναίου οικοσυστήματος, καθώς και η ταυτόχρονη συνύπαρξή τους με τις αρχαιότητες, τους μυθολογικούς τόπους και την ιαματική πηγή, καθιστά το οικοσύστημα Καϊάφα ένα μοναδικό σύμπλεγμα, το οποίο έχει κηρυχθεί αρχαιολογικός χώρος και τοπίο ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους», λέει στην «Κ» ο κ. Κώστας Αγραπιδάς, πρόεδρος του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας Ζαχάρως.

«Θέλουμε τον δρόμο, αλλά το νομαρχιακό συμβούλιο δεν γνωμοδότησε θετικά για το συγκεκριμένο τμήμα, που θίγει την περιοχή Καϊάφα, τη Ζαχάρω και τον Πύργο», μας λέει ο κ. Ευγένιος Μπαλκάμος, αντινομάρχης Περιβάλλοντος και Χωροταξίας. «Δυστυχώς το ΥΠΕΧΩΔΕ δεν πήρε υπόψη την αντίθεσή μας, ισχυριζόμενο ότι η απόφαση ήταν εκπρόθεσμη, πράγμα που δεν ισχύει». Ο αντινομάρχης υπογραμμίζει ότι θα δημιουργηθεί μεγάλη όχληση στο περιβάλλον, ενώ θα υποβαθμισθεί και ο οικιστικός ιστός σε αρκετά σημεία, καθώς η χάραξη του δρόμου περνάει πολύ κοντά (Πύργος) ή ακόμα και ανάμεσα σε κατοικημένες περιοχές, όπως στη Ζαχάρω.

Το μεγαλύτερο μέρος της χάραξης του καινούργιου δρόμου ακολουθεί την Παλιά Εθνική Οδό, ενώ όσες αλλαγές έγιναν πραγματοποιήθηκαν προς τα δυτικά, προς την πλευρά της θάλασσας. «Αυτό δημιουργεί μεγαλύτερα προβλήματα, γιατί ακριβώς εκεί βρίσκονται και τα πιο ιδιαίτερα οικοσυστήματα». Πόσω μάλλον όταν δεν μιλούμε για ένα μικρό δρόμο, δύο λωρίδων, αλλά για ένα μεγάλο αυτοκινητόδρομο, πλάτους 35-40 μέτρων, που διχοτομεί βίαια την περιοχή.

Τι θα μπορούσε να γίνει; Ο κ. Αγραπιδάς υποστηρίζει ότι έπρεπε «να επιλεγεί η ανατολική χάραξη, η οποία θα διέρχεται εκτός της ζώνης του οικοσυστήματος του Καϊάφα και των οικισμών. Η εναλλακτική αυτή λύση είναι εφικτή. Συνεπάγεται, ενδεχομένως, υψηλότερο οικονομικό κόστος, διασφαλίζει, όμως, τη βιώσιμη ανάπτυξη της συγκεκριμένης περιοχής και συμβάλλει στην αντιμετώπιση των προβλημάτων μεγάλης κλίμακας, όπως η αλλαγή κλίματος».

Σε αυτό το ζήτημα και οι δύο συνομιλητές μας είναι κατηγορηματικοί: «Δεν πρόκειται για κάποια τοπική διαμαρτυρία, μια γκρίνια από ανθρώπους που υποβαθμίζεται η περιουσία τους, όπως γίνεται συχνά στην Ελλάδα, αλλά και στην περιοχή μας», τονίζει ο κ. Μπαλκάμος. «Το θέμα έχει παγκόσμια διάσταση, διότι τα μοναδικά οικοσυστήματα ανήκουν στην παγκόσμια κληρονομιά, και συνδέεται με τις κλιματικές αλλαγές, που αποτελούν το κορυφαίο πρόβλημα του 21ου αιώνα», τονίζει και ο κ. Αγραπιδάς. «Η εν λόγω κατασκευή θα ήταν δικαιολογημένη τη δεκαετία του ’50, όταν η έννοια της βιωσιμότητας ενός οδικού έργου συνδεόταν σχεδόν αποκλειστικά με τη χρησιμότητά του στην κυκλοφορία των αγαθών και τις τυχόν ευεργετικές οικονομικές επιπτώσεις του στη λειτουργία της αγοράς». Σήμερα, σε κάθε έργο πρέπει να συνυπολογίζουμε όλες τις επιπτώσεις του και να βλέπουμε το συνολικό κόστος ή τα οφέλη. Η συζήτηση στην Ηλεία για το συγκεκριμένο έργο μόλις αρχίζει. Ισως οδηγήσει σε συμπεράσματα ευρύτερης σημασίας.