Της Λινας Γιανναρου

Κάθε Σεπτέμβρης, ένα νέο ξεκίνημα; Για την Αθήνα, κάθε Σεπτέμβρης σηματοδοτεί μάλλον ένα ατέλειωτο... «σταμάτα - ξεκίνα». Οπως με τρόμο διαπιστώσαμε οι κάτοικοι του Λεκανοπεδίου, επιστρέφοντας από τις καλοκαιρινές μας διακοπές, φέτος οι δρόμοι της πόλης γέμισαν ταχύτερα και... ασφυκτικότερα από κάθε άλλη χρονιά. Οι ώρες κυκλοφοριακής αιχμής μοιάζει να πολλαπλασιάστηκαν, το μποτιλιάρισμα στην Αττική Οδό να έχει αποκτήσει σταθερό χαρακτήρα, ενώ μια μπόρα την προηγούμενη εβδομάδα έφτασε για να καθηλώσει για ώρες εκατοντάδες οδηγούς στον Κηφισό. «Ξέρεις τι είναι να κάνεις 2,5 ώρες να φτάσεις από το σπίτι σου στη δουλειά;», όπως είπε εκείνη την ημέρα, φθάνοντας ξέπνοος στη δουλειά, συνάδελφος που καθημερινά διανύει την απόσταση Ανοιξη - Νέο Φάληρο.

Τι άλλαξε φέτος; «Προστέθηκαν 150.000 νέα αυτοκίνητα στους δρόμους του ήδη κορεσμένου Λεκανοπεδίου!», τονίζει στην «Κ» ο αναπληρωτής καθηγητής Σχεδιασμού των Μεταφορών στο Πανεπιστήμιο Πειραιά κ. Στράτος Παπαδημητρίου. «Οι δρόμοι έχουν ένα άλφα επίπεδο κορεσμού. Η όποια πρόσθετη επιβάρυνση δημιουργεί δυσανάλογα μεγάλο πρόβλημα. Και οι δρόμοι της Αθήνας δεν «αντέχουν» άλλα αυτοκίνητα. Τι θα γίνει όταν ανοίξουν τα σχολεία και βγουν στους δρόμους τα σχολικά λεωφορεία;».

Οι ειδικοί προειδοποιούν εδώ και χρόνια ότι πλησιάζει η «ώρα μηδέν» για το κυκλοφοριακό στην Αθήνα, απαιτώντας από την Πολιτεία συνολική αντιμετώπιση του προβλήματος. Η «γεωγραφία» άλλωστε του κυκλοφοριακού έχει πια αλλάξει, με την επέκτασή του σε όλο και μεγαλύτερους ομόκεντρους κύκλους. «Το κυκλοφοριακό μοιραία «ακολουθεί» τις επεκτάσεις της πόλης», εξηγεί ο κ. Παπαδημητρίου. Ετσι, εάν έως και σήμερα, τα μεγαλύτερα προβλήματα παρατηρούνταν σε άξονες όπως η Μαραθώνος και η Κηφισίας, θα πρέπει να προετοιμαζόμαστε για ανάλογες εικόνες και σε δρόμους όπως η Αμφιθέας, η Καποδιστρίου, η Αλίμου, η Κύπρου, η Πεντέλης και βέβαια η λεωφόρος Μαραθώνος (ελέω επέκτασης της πόλης στη βορειοανατολική Αττική) και η λεωφόρος Καρέα. Συγκεκριμένα, εκτιμάται ότι η μέση ωριαία ταχύτητα στους δρόμους αυτούς από 14-20 χλμ./ώρα που είναι σήμερα θα μειωθεί σε 5-7 χλμ./ώρα. Τα νέα είναι δυσάρεστα και για τους οδηγούς που χρησιμοποιούν την Αττική Οδό, καθώς αναμένεται να εμφανίζει έντονο μποτιλιάρισμα ιδίως στο τμήμα από Δουκίσσης Πλακεντίας έως Μεταμόρφωση.

Τα παραπάνω αποτυπώθηκαν σε πρόσφατη έρευνα του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της μόνιμης Επιτροπής Προστασίας του Περιβάλλοντος. Σύμφωνα με αυτήν, σε λιγότερο από πέντε χρόνια, ο κορεσμός των μεγάλων οδικών αξόνων θα αγγίξει το 98% (σήμερα το ποσοστό κυμαίνεται στο 55%-60%), με τη λεωφόρο Κηφισού να υφίσταται το μεγαλύτερο πλήγμα. Η μέση ταχύτητα κυκλοφορίας των οχημάτων στη λεωφόρο θα μειωθεί κατά 5 χιλιόμετρα την ώρα, ενώ τις ώρες αιχμής δεν θα ξεπερνά τα 10 χλμ./ώρα.

Ολα αυτά βέβαια θα συμβούν διότι, παρά τους νέους οδικούς άξονες και τις επεκτάσεις του μετρό, ο ρυθμός αύξησης του στόλου των Ι.Χ. παραμένει σταθερός. Στην Αττική κυκλοφορούν σήμερα πάνω από 2,8 εκατ. Ι.Χ., αριθμός που αυξάνεται κατά 150.000 ετησίως! Σήμερα, στην πόλη πραγματοποιούνται καθημερινά περί τις οκτώ εκατ. μετακινήσεις, αριθμός που σε λίγα χρόνια θα φθάσει τις 10 εκατ. και θα αφορά, όπως και σήμερα, σε ποσοστό 40%-45% τις διαδρομές από και προς τη δουλειά. Από το σύνολο των μετακινήσεων, το 60% (αδιανόητο ποσοστό για άλλες ευρωπαϊκές πόλεις) πραγματοποιούνται με Ι.Χ., ενώ περίπου 2,5 εκατ. διαδρομές πραγματοποιούνται μέσω του κέντρου της Αθήνας - μια ακόμη απόδειξη ότι, παρά τη σχετική βελτίωση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς και τη λειτουργία του μετρό, η θεωρία που θέλει τον Αθηναίο «ερωτευμένο» με το αυτοκίνητό του συνεχίζει να έχει βάση.

«Το πρόβλημα είναι μεγάλο, αλλά οι προσπάθειες να αντιμετωπιστεί είναι αποσπασματικές. Με εξαίρεση το μετρό, η πολιτική που ακολουθείται αφορά την πρόσθεση νέων οδικών αρτηριών, οι οποίες σε λίγο καιρό θα είναι επίσης πνιγμένες. Το κυκλοφοριακό χρειάζεται συνολική διαχείριση, αλλά μέχρι στιγμής βλέπουμε τον κάθε αρμόδιο να διαλέγει «α λα καρτ» αυτό που τον βολεύει - τους ποδηλατοδρόμους ο ένας, τη στάθμευση ο άλλος, τα ταξί και τις λεωφορειολωρίδες ο τρίτος- και κανείς να μην επωμίζεται το βάρος του συνολικού προβλήματος», καταλήγει ο κ. Παπαδημητρίου.