The New York Times

Κατά τον υπουργό των ΗΠΑ, Χένρι Πόλσον, τον άνθρωπο που έλαβε την πρωτοβουλία για την εφαρμογή ενός ενιαίου πακέτου διάσωσης του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού κλάδου με κρατικά κεφάλαια 700 δισ. δολαρίων, η οικονομική στήριξη των τραπεζών με χρήματα των Αμερικανών φορολογουμένων υποτίθεται ότι έχει βασικό στόχο τη σταθεροποίηση των αγορών και την προστασία της πραγματικής οικονομίας από την πιστωτική κρίση. Από την αρχή, όμως, δεν ήταν ακριβώς βέβαιο πως ο κ. Πόλσον θα διασφάλιζε αυτή τη ροή εξελίξεων. Νωρίτερα, αυτόν τον μήνα, ο Μάρκ Λάντερ των The Times αποκάλυψε ότι αξιωματούχοι του υπουργείου υποκινούσαν την αξιοποίηση κρατικών πόρων της τάξεως των 250 δισ. δολάριων για την αποπεράτωση εξαγορών μεταξύ τραπεζών του εγχώριου κλάδου. Σήμερα προκύπτει ότι οι αποδέκτες του πακέτου των 250 δισ. δολαρίων για τη στήριξη του τραπεζικού συστήματος δεν ενδιαφέρονται και τόσο για την αποκατάσταση της ροής πίστωσης σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Και φαίνεται ότι ο κ. Πόλσον δεν ενοχλείται τόσο από αυτή τη διστακτικότητα των τραπεζών να ανοιχτούν σε χορηγήσεις δανείων. O ίδιος και οι τράπεζες - αποδέκτες κρατικής βοήθειας οφείλουν να δώσουν εξηγήσεις για το πώς ακριβώς αξιοποιούνται τα 250 δισ. δολάρια πριν από την απελευθέρωση των υπόλοιπων 350 δισ. δολαρίων. Ολα αυτά τα χρήματα είναι, ουσιαστικά, κρατικά κεφάλαια και πρέπει να αξιοποιούνται για τη διασφάλιση του κοινού συμφέροντος.

Στη στήλη του, ο Τζο Νοσέρα των The Times αναφέρεται εκτενώς στο περιεχόμενο τηλεδιάσκεψης μεταξύ υπαλλήλων και διευθυντικών στελεχών της JPMorgaChase, όπου είχε την τύχη να παρακολουθήσει. Στην ερώτηση πως τα 25 δισ. δολάρια του κράτους που θα λάβει μεμονωμένα η τράπεζα πρόκειται να επηρεάσουν τη στρατηγική δανείων της, κάποιο στέλεχος είπε ότι είναι ευκαιρία για εξαγορές άλλων τραπεζών. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι «κάτω από αυτές τις συνθήκες ανοίγονται τεράστιες ευκαιρίες για να επεκταθούμε και νομίζω πως τα κεφάλαια των 25 δισ. δολαρίων μπορούν να αξιοποιηθούν γι' αυτόν τον σκοπό», αν και μπορούν να χρησιμοποιηθούν και ως «δικλείδα ασφαλείας» στην περίπτωση που η ύφεση αποδειχθεί πολύ χειρότερη.

Δεν έγινε λόγος για δάνεια ούτε προς επιχειρήσεις, ούτε προς υποψήφιους αγοραστές κατοικίας ή δανειολήπτες που ζητούν πίστωση για την αγορά αυτοκινήτου ή για άλλους λόγους. Το αντίθετο. Απαντώντας σε άλλη ερώτηση, το εν λόγω στέλεχος δήλωσε ότι αναμένει περαιτέρω συγκράτηση του δανεισμού.

Η JPMorgaδεν είναι η μόνη. Η «The Wall Street Journal» αποκάλυψε αυτήν την εβδομάδα ότι περιφερειακές τράπεζες σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν μόνον ένα μικρό σκέλος του πακέτου σε δάνεια. Τα υπόλοιπα θα αξιοποιηθούν για εξαγορές και άλλους σκοπούς.

Η πρόθεση της κυβέρνησης να ενθαρρύνει την εξαγορά αδύναμων τραπεζών από ισχυρούς ανταγωνιστές είναι απολύτως λογική. Ετσι αποτρέπεται ένα ντόμινο κατάρρευσης τραπεζών, διόγκωσης των δαπανών του κράτους για την αποζημίωση και την αποκατάσταση των καταθετών, αλλά και πρόκλησης τραγικών επιπτώσεων στην οικονομία. Το υπουργείο Οικονομικών αρνήθηκε να θέσει αυστηρούς όρους στη διαχείριση των κεφαλαίων αυτών από τις τράπεζες, δίνοντας το πράσινο φως σε εξαγορές ανταγωνιστών που δεν είναι στα πρόθυρα κατάρρευσης. Η μεγιστοποίηση των κερδών μιας τράπεζας θα πρέπει να επιτυγχάνεται με τα κεφάλαια επενδυτών. Το πακέτο διάσωσης δεν είναι μια ευκαιρία για να αποκτήσουν οι τράπεζες κεφάλαια για εξαγορές. Αλλωστε, πρωταρχικός στόχος της κυβέρνησης είναι να αποκατασταθεί ο δανεισμός σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.