Στις Ηνωμένες Πολιτείες, κάθε χρόνο μετά το 1985, οι αγρότες μπορούν να προτείνουν την τιμή στην οποία θα ήσαν διατεθειμένοι να μην καλλιεργήσουν τη γη τους. Η ανάδειξη του περιβάλλοντος, ο περιορισμός της διάβρωσης των εδαφών, η προστασία της άγριας ζωής είναι μερικοί από τους λόγους για τους οποίους το αμερικανικό κράτος πληρώνει στις περιπτώσεις αυτές τους αγρότες. Κοντά 36 εκατομμύρια εκτάρια είναι σήμερα στο πρόγραμμα. Το ίδιο προσπαθούμε να κάνουμε και στην Ευρώπη. Ο συμβιβασμός για τον οριστικό τερματισμό της παλαιάς αγροτικής πολιτικής είναι σ’ αυτή την κατεύθυνση. Εξασφαλισμένο εισόδημα για αγραναύπαση ή για πέρασμα σε ανταγωνιστικότερη καλλιέργεια. Μέχρι πριν από δύο τρία χρόνια, δεν υπήρχαν σοβαρά προβλήματα. Το Χρηματιστήριο Τροφίμων στο Σικάγο και η μεγάλη αγορά της Γενεύης λειτουργούσαν μάλλον ήρεμα με επεισόδια σε κάποιο από τα τρόφιμα, ώστε να μη χάνουν τη φόρμα τους οι λίγοι και πολύ εξειδικευμένοι «κερδοσκόποι». Σταδιακά όμως, η τιμή του ενός μετά το άλλο βασικού προϊόντος διατροφής, έφευγε ψηλά και ξεχνούσεε τον δρόμο προς τα κάτω. Ο κόσμος βρέθηκε αντιμέτωπος με μια κρίση από τα παλιά. Τις τελευταίες εβδομάδες το αντιλήφθηκε, με τη βοήθεια του «σοσιαλιστή» γενικού διευθυντή του μισητού Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και του γκρίζου δεξιού γραφειοκράτη επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας. Την ίδια στιγμή, χωρίς πολλά λόγια, Ρωσία, Καζακστάν, χώρες της Αφρικής, Βραζιλία και αλλού, μπροστά στον κίνδυνο να μην υπάρχουν επαρκείς τροφές για τους πολίτες τους, απαγορεύουν τις εξαγωγές. Οι παραγωγοί τους δεν μπορούν να πουλήσουν ακριβά και στρέφονται σε άλλα «διεθνώς ακριβά» προϊόντα, με αποτέλεσμα να μεγαλώνουν την κρίση. Η παλαβή πορεία του καθοριστικού φαινομένου του El Nino, η εκδήλωση δηλαδή των βαθέων κλιματικών αλλαγών, οδηγεί σε καταστροφικές σοδειές και σε καταστροφή των καλλιεργειών.

Κίνα, Ινδία και άλλοι νέοι καταναλωτές δεν καλλιεργούν μεγαλύτερες εκτάσεις, οι πλημμύρες καταστρέφουν τους ορυζώνες και τα αποθέματά τους πέφτουν στη μέση. Οι τιμές ανεβαίνουν κι άλλο. Η προσφορά φαίνεται αδύνατη να καλύψει τη ζήτηση. Οι ποσότητες των (υποχρεωτικώς σχεδόν) αποθηκευμένων τροφίμων μοιάζουν πολύ μικρές. Εχει φτάσει η ώρα της αγοράς. Αυτή πρέπει να πει σε ποια τιμή θα υπάρξει ομαλή τροφοδοσία της παγκόσμιας αγοράς. Δυστυχώς, οι τιμές ισορροπίας δεν είναι για τους φτωχούς της γης. Σε 33 χώρες ο Robert Zoellick μετράει 100 εκατομμύρια θύματα περισσότερης φτώχειας και συγκρούσεων για εξασφάλιση τροφής. Κακές πολιτικές, κακή τύχη και δύσκολο να ανατραπούν μακροχρόνιες τάσεις. Με το πετρέλαιο πάνω από τα 100 δολάρια, η αγροτική παραγωγή ακριβαίνει, τα επιδοτούμενα βιοκαύσιμα συμφέρουν (για απάτη μιλάει το περιοδικό TIME) και η μετοχή της Monsanto πηγαίνει στα ουράνια, καθώς οι γενετικές καλλιέργειες μοιάζουν ρεαλιστικές. Το σίγουρο είναι ότι φθηνά τρόφιμα, όπως και το φθηνό καύσιμο είναι πράγματα που θα διηγιόμαστε στα εγγόνια μας.