Δ. Γ. Παπαδοκωστόπουλος

Xρέος 1,5 δισ. ευρώ θα εξαφανίσει για λίγες ημέρες την άλλη εβδομάδα με τη βοήθεια των τραπεζών το υπουργείο Oικονομικών. H συγκεκριμένη κίνηση αποσκοπεί να περιορίσει το δημόσιο χρέος στο 105,3% στο τέλος του 2002, όπως προβλέπει η εισηγητική έκθεση του νέου προϋπολογισμού. Tο Δημόσιο θα χρησιμοποιήσει δικά του διαθέσιμα αλλά και δανεικά από τις τράπεζες για να αγοράσει ισόποσα ομόλογα που στις αρχές του νέου χρόνου θα επιστραφούν στις τράπεζες.

Μετά τις αναθεωρήσεις βασικών μακροοικονομικών μεγεθών από την Eurostat, στο Γενικό Λογιστήριο έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με στοιχεία τα οποία οδηγούν σε υπέρβαση του στόχου που έχει τεθεί για το δημόσιο χρέος το 2002.

Για να αποφευχθεί η αρνητική εξέλιξη εμφάνισης χρέους μεγαλύτερου από το προβλεπόμενο, στο οικονομικό επιτελείο αναζητούν τις τράπεζες από τις οποίες θα αγοράσουν για λίγες ημέρες κρατικά ομόλογα.

Bραχυχρόνιες αγορές χρέους, έχουν εφαρμοστεί και στο παρελθόν. Το υπουργείο Οικονομικών «αποσύρει» με τον τρόπο αυτό ένα σεβαστό κομμάτι ομολόγων που διαπραγματεύονται στην αγορά, μειώνοντας ισόποσα το δημόσιο χρέος, ενώ με την αλλαγή του χρόνου τα ομόλογα αυτά επιστρέφονται -με το αζημίωτο- στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών.

Το 2000 οι βραχυχρόνιες αγορές χρέους έφθασαν τα 3 δισ. ευρώ και το 2001 το 1,3 δισ. ευρώ. Eτσι το δημόσιο χρέος των αντίστοιχων ετών εμφανίστηκε μειωμένο κατά τα παραπάνω ποσά, χωρίς όμως να επέρχεται πραγματική αποκλιμάκωσή του, καθώς οι τίτλοι στη συνέχεια επιστράφηκαν στους κατόχους τους.

H Eurostat περιόρισε τα περιθώρια που διαθέτει το Δημόσιο για την ωραιοποίηση των στοιχείων του προϋπολογισμού. Eνώ ο στόχος του προϋπολογισμού αναφέρει ότι το 2002 το χρέος της κεντρικής κυβέρνησης θα μειωθεί στο 105,3% του ΑΕΠ έναντι 107,3% του ΑΕΠ το 2001, το πραγματικό χρέος, δηλαδή αυτό της κεντρικής κυβέρνησης, δείχνει ότι αυξάνεται με ταχύτατο ρυθμό. Στο εννεάμηνο του 2002 το χρέος της κεντρικής κυβέρνησης έφθασε στο 117% του ΑΕΠ (165,3 δισ. ευρώ). Μέχρι το τέλος του έτους προβλέπεται ότι το συγκεκριμένο χρέος θα αυξηθεί στο 118% του ΑΕΠ. Oπως έδειξαν οι πρόσφατες εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στις 29.12.2001 οι τράπεζες Εθνική, Εμπορική, Αγροτική και Alpha παρείχαν στο ελληνικό Δημόσιο ταμειακή διευκόλυνση ύψους 800 δισ. δρχ. Το συγκεκριμένο ποσό επεστράφη στις παραπάνω τράπεζες ύστερα από λίγες ημέρες (4.1.2001) προσαυξημένο με τόκους 900 εκατ. δρχ. Τη διευκόλυνση το 2001 ανέλαβε η Εθνική, προσφέροντας στις 27.12.2001 βραχυχρόνιο δάνειο ύψους 400 δισ. δρχ.