Του Προκοπη Xατζηνικολαου

Πεντηκονταετία φοροδιαφυγής καταδεικνύουν τα στοιχεία του ΟΟΣΑ για τη χώρα μας. Το «σπορ» της φοροδιαφυγής είναι διαχρονικό στην Ελλάδα, ενώ αντίθετα τα έσοδα από ασφαλιστικές εισφορές είναι υψηλότερα από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, το 1965 τα έσοδα από τη φορολογία (άμεσοι και έμμεσοι φόροι) ανέρχονταν στο 12,2% του ΑΕΠ, όταν στη Δανία το αντίστοιχο ποσοστό έφθανε το 28,8%, στην Αυστρία το 25,4%, στη Γερμανία το 23,4% ενώ ο μέσος όρος των εσόδων τη χρονιά εκείνη ήταν 20,8%. Την ίδια εξέλιξη με την Ελλάδα είχαν το 1965 η Ισπανία με έσοδα 10,5% του ΑΕΠ και η Πορτογαλία με 12,4%. Το 2009 τα έσοδα της χώρας μας από τη φορολογία φθάνουν στο 19,8% του ΑΕΠ, όταν ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ έχει έσοδα της τάξεως του 24,6%. Τα ίδια χαμηλά ποσοστά με την Ελλάδα συνεχίζουν να έχουν η Ισπανία, η Πορτογαλία (21,6% του ΑΕΠ), ενώ και η Ιρλανδία βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο και συγκεκριμένα τα έσοδα προσεγγίζουν το 22,2% του ΑΕΠ. Στις πρώτες θέσεις βρίσκεται η Δανία με έσοδα το 2009 που ξεπερνούν το 47% του ΑΕΠ, ενώ στη Σουηδία το 35,3%.

Παρά την αρνητική εξέλιξη των φορολογικών εσόδων του κράτους τα τελευταία πενήντα χρόνια, οι ασφαλιστικές εισφορές είναι σταθερά υψηλότερες από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ. Εάν μάλιστα συνυπολογισθούν τα χαμηλά ποσοστά απασχόλησης στην Ελλάδα, τότε το μέγεθος των εσόδων από τις ασφαλιστικές εισφορές είναι πραγματικά μεγάλο. Το 1965 τα έσοδα του κράτους από ασφαλιστικές εισφoρές ανέρχονταν στο 5,6% του ΑΕΠ, ενώ ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ είχαν έσοδα από την ίδια πηγή που έφθαναν στο 4,6%. Το 2009 τα έσοδα από τις ασφαλιστικές εισφορές διαμορφώθηκαν στο 10,3% του ΑΕΠ, ενώ ο μέσος όρος κυμαίνεται στο 9,2%. Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ιρλανδία φθάνει το 5,6% του ΑΕΠ, στην Ισπανία το 12,1%, στην Πορτογαλία το 9% του ΑΕΠ, ενώ στην Ιταλία το 13,7%.

Συνολικά και από τις δύο πηγές (φορολογία, ασφαλιστικές εισφορές) τα έσοδα ανήλθαν το 2009 στο 30% του ΑΕΠ τη στιγμή που ο μέσος όρος προσεγγίζει το 34%.

Αναλυτικότερα, τα έσοδα από τη φορολογία εισοδήματος το 2009 έφθασαν στο 7,6% του ΑΕΠ με τον μέσο όρο να κυμαίνεται στο 11,4%. Προφανώς τα χαμηλά ποσοστά της χώρας μας δεν οφείλονται στους χαμηλούς φορολογικούς συντελεστές, αλλά στη φοροδιαφυγή που συντελείται. Αντίθετα, και αυτό ίσως είναι άξιο αναφοράς, τα έσοδα από τους έμμεσους φόρους βρίσκονται ακριβώς στον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ. Αν και η φοροδιαφυγή (όσον αφορά την έμμεση φορολογία) με τη μη έκδοση αποδείξεων τα προηγούμενα χρόνια αποτελούσε καθημερινότητα, ωστόσο οι εισπράξεις δεν διαφοροποιούνται σημαντικά σε σχέση με αυτά που εισπράττουν οι χώρες της «Δύσης». Για παράδειγμα, στη Γερμανία τα έσοδα από τους έμμεσους φόρους ανέρχονται στο 11,1%, στη Γαλλία στο 10,6% και στο Λουξεμβούργο στο 10,4% του ΑΕΠ. Επίσης τα έσοδα από την ακίνητη περιουσία ανήλθαν το 2009 στο 1,2% του ΑΕΠ, ενώ ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ διαμορφώνεται στο 1,8%.