Η πολυσέλιδη έκθεση της Επιτροπής στην οποία ανέθεσε το υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας τα πεδία εφαρμογής του αποκαλούμενου flexicurity στην Ελλάδα, «αφορίστηκε» από την ηγεσία του υπουργείου πριν ακόμη διαβαστεί. Η στάση αυτή δεν πρέπει να αποδοθεί μόνο στο φόβο για τις αντιδράσεις που μπορεί να προκαλέσουν οι προτάσεις για την εφαρμογή της «ευασφάλειας» και της φιλελευθεροποίησης των απολύσεων σε συνδυασμό με αυξημένη πρόνοια. Αλλωστε, σε ό,τι αφορά τις συγκεκριμένες προτάσεις είναι βέβαιο ότι υπάρχουν πολλοί και διακεκριμένοι οπαδοί αυτών των απόψεων και στα δύο μεγάλα κόμματα και στα συνδικάτα. Ο βασικός λόγος βρίσκεται αλλού. Η απασχόληση και οι πολιτικές για την αύξησή της είναι ένα από τα μεγάλα ελλείμματα της παρούσας κυβέρνησης. Σε αυτόν τον τομέα, φαίνεται ότι πήρε το νήμα απο εκεί που το άφησε η προηγούμενη και επαναπαύθηκε σε όλα τα συγκριτικά ... μειονεκτήματα της ελληνικής αγοράς εργασίας.

Ποια είναι αυτά; Kατ’ αρχάς η διατήρηση του δημόσιου τομέα για την απορρόφηση επιδοτούμενων ανέργων με τη μορφή βραχυχρόνιων προγραμμάτων. Εσχάτως αναζητείται τρόπος μονιμοποίησης και των ανέργων που παρακολουθούν τα προγράμματα stage. Κατά δεύτερο, η ενίσχυση της αυταπασχόλησης με χρηματοδοτικές ενισχύσεις εκατομμυρίων ευρώ από προγράμματα του ΟΑΕΔ. Σήμερα αναδεικνύεται σε κυρίαρχη μορφή απασχόλησης, με 25,8% (έναντι 12,54 % στην Ε.Ε) αποτελώντας το «λειτουργικό υποκατάστατο» της μισθωτής εργασίας, όπως διαπιστώνεται και στην Εκθεση.

Κατά τα λοιπά, η ελληνική αγορά εργασίας συνεχίζει να αναπτύσσει ανεξέλεγκτη τις «γρίζες ζώνες» τις οποίες κανείς δεν φαίνεται διατεθειμένος να ξεκαθαρίσει. Ψευδοαπαασχολούμενοι μισθωτοί που παρουσιάζονται ως ανεξάρτητοι επαγγελματίες, μακριά από κάθε μορφή ελέγχου της ασφαλιστικής και εργατικής νομοθεσίας. Εκτεταμένη αδήλωτη εργασία -όχι μόνο ως πρώτη απασχόληση οικονομικών μεταναστών, αλλά και ως δεύτερη ή τρίτη απασχόληση εξαρτημένων μισθωτών- με εκτιμώμενη έκταση που ισοδυναμεί με το 20% του ΑΕΠ. Αλλά και στην επίσημη αγορά εργασίας η κατάσταση δεν είναι καλύτερη. Οι δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης προσφέρουν υπηρεσίες μόνο για το 4% των ανέργων που ζητούν τοποθέτηση σε μια θέση εργασίας. Ο ΟΑΕΔ δεν νιώθει καν την ανάγκη να αλλάξει. Αξιοποιεί τα κονδύλια για προγράμματα για τα οποία συνεχίζει να μη δίδει στοιχεία αξιολόγησης, έχοντας την πλήρη συναίνεση της ΓΣΕΕ, του ΣΕΒ και των άλλων εργοδοτικών οργανώσεων. Ανεξαρτήτως από το εάν συμφωνεί ή διαφωνεί κανείς με τις προτάσεις Κουκιάδη, το βέβαιο είναι ότι η έκθεσή του ταρακούνησε τα νερά και κατέδειξε μια πραγματικοτητα που κανείς δεν θέλει να αντιμετωπίσει με ανοικτά χαρτιά. Παρόλα αυτά η πορεία είναι προδιαγεγραμμένη.Δεν θα γίνει διάλογος. Η ευελιξία θα βαθύνει ανεξέλεγκτη και τα συνδικάτα καθυστερημένα θα επιχειρήσουν να περισώσουν κεκτημένα που ήδη θα έχουν χαθεί.