Σωτηρης Nικας

Ολοένα και περισσότερο δείχνουν να ανησυχούν οι αγορές ότι η Ελλάδα δεν θα καταφέρει να αντεπεξέλθει στις υποχρεώσεις της. Χθες, ο δείκτης που απεικονίζει τον κίνδυνο η Ελλάδα να μην αναχρηματοδοτήσει το χρέος της αυξήθηκε για ακόμα μία μέρα, με αποτέλεσμα να εντείνονται οι φόβοι ότι το νέο δανειακό πρόγραμμα του Δημοσίου θα εκτελεστεί σε ένα άκρως δυσμενές περιβάλλον επιβαρύνοντας τις δαπάνες του προϋπολογισμού.

Η διαφορά απόδοσης (spread) των επιτοκίων Credit Default Swaps (CDS) για το 5ετές ομόλογο της Ελλάδας έφτασε χθες μέχρι τις 187,4 μονάδες βάσης από 175,2 μονάδες που ήταν τη Δευτέρα. Αυτό σημαίνει ότι το ετήσιο κόστος ασφάλισης των ελληνικών ομολόγων, ανά 10 εκατ. ευρώ χρέους, αυξήθηκε κατά 12.200 ευρώ. Επίσης, στα 10ετή ομόλογα το αντίστοιχο spread παρέμεινε στα ίδια περίπου επίπεδα (174 μονάδες) με προχθές.

Το πλέον ανησυχητικό όμως είναι ότι το ελληνικό CDS κινείται τις τελευταίες ημέρες σταθερά πάνω από το αντίστοιχο ιρλανδικό. Μέχρι πρότινος ίσχυε το αντίθετο. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί έντονο προβληματισμό, αφού αναδεικνύει ότι οι επενδυτές «βλέπουν» περισσότερες πιθανότητες η Ελλάδα να μην ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της, παρά η Ιρλανδία που φέτος έφτασε στα πρόθυρα της πτώχευσης και τα δημοσιονομικά της εκτροχιάστηκαν πλήρως.

Επίσης, αξίζει να σημειωθεί ότι το πορτογαλικό CDS (η Πορτογαλία είναι μία περιφερειακή αγορά ομολόγων της Ευρωζώνης με αντίστοιχες συνθήκες που επικρατούν και στην ελληνική) διαμορφωνόταν χθες στις 72 μονάδες βάσης, ενώ το τουρκικό (η Τουρκία είναι εκτός της Ζώνης του Ευρώ και της ασφάλειας που αυτή παρέχει) κινούνταν στην περιοχή των 200 μονάδων.

Μέσα στο αρνητικό αυτό κλίμα, τα spreads των ελληνικών ομολόγων με τα αντίστοιχα γερμανικά κινήθηκαν ανοδικά χθες. Στους τίτλους 10ετούς διάρκειας, η διαφορά απόδοσης έφτασε στις 174 μονάδες από 171 μονάδες προχθές, στους 3ετούς διάρκειας στις 97 μονάδες από 91 και στα 5ετή ομόλογα στις 151 μονάδες από 144 μονάδες. Η άνοδος αυτή των spreads αποδίδεται κυρίως στην αποφυγή του ρίσκου –από την πλευρά των επενδυτών– που ενέχουν οι ελληνικοί τίτλοι έναντι των γερμανικών.

Επίσης, χθες στην Ηλεκτρονική Δευτερογενή Αγορά Τίτλων (ΗΔΑΤ) υπερίσχυσαν οι πωλήσεις σε σχέση με τις αγορές. Η αξία των ρευστοποιήσεων διαμορφώθηκε στο 1,8 δισ. ευρώ, ενώ η αξία των αγορών έφτασε στα 1,59 δισ. ευρώ.

Οι εξελίξεις αυτές στέλνουν σαφές μήνυμα στο οικονομικό επιτελείο ότι θα πρέπει να προωθήσει άμεσα τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις εκείνες, που θα αντιστρέψουν τον δημοσιονομικό εκτροχιασμό της φετινής χρονιάς. Σε διαφορετική περίπτωση, η κυβέρνηση θα βρεθεί για δεύτερο συνεχόμενο χρόνο σε δύσκολη θέση, αφού θα κληθεί να δανειστεί 54,6 δισ. ευρώ –τουλάχιστον– με δυσμενείς όρους.

Αναλυτές της αγοράς επισημαίνουν ότι οι οίκοι και οι επενδυτές έχουν αρχίσει να προειδοποιούν από πολύ νωρίς για το τι πρόκειται να συμβεί αν δεν αλλάξει η κατάσταση στα δημόσια οικονομικά της χώρας. Δεν είναι τυχαίο ότι πληθαίνουν τα σενάρια για νέο κύμα υποβαθμίσεων της πιστοληπτικής αξιολόγησης της Ελλάδας στην περίπτωση που δεν συμμορφωθεί η χώρα στους κανόνες της δημοσιονομικής προσαρμογής και δεν προωθήσει τα απαραίτητα διαρθρωτικά μέτρα.

Μάλιστα, οι ίδιοι αναλυτές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο τα spreads να ανέλθουν ή και να ξεπεράσουν τα φετινά επίπεδα (είχαν φτάσει στην περιοχή των 320 μονάδων βάσης), κατά τη διάρκεια του δανειακού προγράμματος του 2010.