Του ανταποκριτή μας στις Βρυξελλες Κωνσταντινου Καλλεργη

Την έγκριση του Συμβουλίου Υπουργών Οικονομικών έλαβε, όπως άλλωστε αναμενόταν, το ελληνικό Πρόγραμμα Σταθερότητας για τα έτη μέχρι το 2008, με μοναδική ουσιώδη επισήμανση από πλευράς Ε.Ε. σε ό,τι αφορά τη μείωση του ελλείμματος, την ανάγκη επακριβούς εφαρμογής του προϋπολογισμού του 2006 και μεγάλη ελπίδα από πλευράς του υπουργείου Οικονομικών, τη συνεχιζόμενη καλή πορεία των φορολογικών εσόδων.

Σε δηλώσεις του μετά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου, ο υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών Γ. Αλογοσκούφης σημείωσε ότι η αξιολόγηση του προγράμματος από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η γνωμοδότηση του Συμβουλίου Υπουργών, αμφότερες θετικές, «δικαιώνουν πλήρως τις επιλογές της κυβέρνησης στην οικονομική πολιτική».

Ο δε επίτροπος Οικονομικών, Χοακίν Αλμούνια, σημείωσε σε δηλώσεις του απλώς ότι «αν δούμε που βρισκόταν το έλλειμμα της Ελλάδας στο τέλος του 2004 και πού βρίσκεται σήμερα, θα διαπιστώσουμε πόσο σημαντική είναι η βελτίωση».

Στην έκθεση της Επιτροπής επισημαίνεται η κατά δύο και πλέον μονάδες μείωση του ελλείμματος το 2005, από 6,6% σε 4,3% του ΑΕΠ και σημειώνεται, μεταξύ πολλών άλλων, ότι η Ελλάδα βρίσκεται στον σωστό δρόμο για την επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί για το 2006, με άλλα λόγια τη μείωση κάτω του 3% του ΑΕΠ. «Επαρκής» και «αξιέπαινος» χαρακτηρίζεται δε ο ρυθμός μείωσης του δημοσίου χρέους, ενώ σε καμία περίπτωση δεν ζητείται από το υπουργείο Οικονομικών να προχωρήσει στη λήψη πρόσθετων μέτρων, αρκεί φυσικά να μην υπάρξει καμία απόκλιση από τον προϋπολογισμό.

Κρίσιμο στοιχείο στο σημείο αυτό είναι η πορεία των φορολογικών εσόδων, με άλλα λόγια η συνεχιζόμενη καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Οι μέχρι τούδε ενδείξεις είναι θετικές, γεγονός που επεσήμανε, άλλωστε, και ο Χ. Αλμούνια. Ο δε κ. Αλογοσκούφης εξήγησε ότι για μεν το 2005 «υπήρξε σημαντική βελτίωση τους τελευταίους 3 μήνες του 2005, και έτσι τα έσοδα αυξήθηκαν τελικά κατά 6,4% το 2005 σε σύγκριση με στόχο 5% που περιλαμβανόταν στον προϋπολογισμό». Το σημαντικότερο δε, «τον Ιανουάριο 2006 τα συνολικά έσοδα αυξήθηκαν κατά 17,7% και τα έσοδα του ΦΠΑ κατά 18,1%, ενώ τον Φεβρουάριο, σύμφωνα με προσωρινές εκτιμήσεις, τα συνολικά έσοδα αυξήθηκαν κατά 14,4% και τα έσοδα ΦΠΑ κατά 20,8%».

Ετσι, όπως προκύπτει ευθέως και από την έκθεση αξιολόγησης της Επιτροπής, αν η πορεία του 2006 υπάρξει αντάξια των προσδοκιών που γέννησε το 2005, τότε πολύ δύσκολα θα καταλήξει σε αποτυχία η προσπάθεια μείωσης του ελλείμματος κάτω του 3% φέτος και η τυπική έξοδος της χώρας από το παρόν καθεστώς δημοσιονομικής επιτήρησης σε ένα ακριβώς έτος από σήμερα.

Μάλιστα, ενδεικτικό του θετικού κλίματος στο Συμβούλιο ήταν το κάπως αμερικανικής προελεύσεως σχόλιο του Ολλανδού υπουργού Οικονομικών, Χέριτ Ζαλμ, ότι στο παρελθόν «όποιο ντουλάπι ανοίγαμε» στην ελληνική οικονομία «βρίσκαμε κι από ένα σκελετό». Εσχάτως οι σκελετοί έχουν λιγοστέψει…

Ισως ο μόνος που πραγματικά απομένει, αν και το γεγονός αμφισβητείται, είναι εκείνος των διαβόητων στατιστικών εκκρεμοτήτων του παρελθόντος, με άλλα λόγια των χρεών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των λογαριασμών των ταμείων, γνωστών κάποτε και ως «άσπρη τρύπα» της οικονομίας.

Ομως ως φαίνεται, η Eurostat εξακολουθεί να αδυνατεί να κατανοήσει τι ακριβώς συμβαίνει περί τους λογαριασμούς αμφοτέρων, με αποτέλεσμα η εκκρεμότητα να παραμένει παρά τη λεπτομερέστατη, όπως τονίζει ο κ. Αλογοσκούφης, καταγραφή που έχει γίνει από ελληνικής πλευράς.

Μάλιστα η στατιστική υπηρεσία της Ενωσης έχει προτείνει μια κατ’ αποκοπήν επιβάρυνση του ελλείμματος κατά περίπου δύο δέκατα της μονάδος για την εφάπαξ επίλυση του θέματος. Το υπουργείο Οικονομικών, που επιμένει ότι στην πραγματικότητα η «εκκρεμότητα» είναι μηδενική και ο σκελετός… φάντασμα, αρνείται φυσικά τέτοιου είδους διακανονισμούς. Σε κάθε περίπτωση το θέμα αναμένεται να συζητηθεί εκ νέου τον Μάιο στην Αθήνα, μεταξύ εμπειρογνωμόνων της Eurostat και της ΕΣΥΕ.

Αντιστοίχως μηδενικές επιπτώσεις, λόγω της βελτίωσης των εσόδων, εκτιμά το υπουργείο Οικονομικών ότι θα έχει στο έλλειμμα του 2005 και το «πρόστιμο» ύψους 512 εκατομμυρίων ευρώ που επεβλήθη από την Επιτροπή στην Ελλάδα, για ατασθαλίες και άλλες αμαρτίες του Γ΄ ΚΠΣ.

Η ετέρα εκκρεμότητα αφορά τα συνολικού ύψους 0,6% του ΑΕΠ μέτρα προσωρινού χαρακτήρα που έχουν ενταχθεί στον προϋπολογισμό και των οποίων, όπως παγίως υπενθυμίζει ο Χ. Αλμούνια, εκκρεμεί η έγκριση από τη Eurostat. Πάντως το υπουργείο Οικονομικών εκτιμά ότι αφ’ ενός τα μέτρα θα εγκριθούν, τουλάχιστον στο μεγαλύτερο μέρος τους, αφ’ ετέρου ότι η συνεχιζόμενη πάταξη της φοροδιαφυγής ίσως τελικά τα καταστήσει μη αναγκαία.

- Να εφαρμόσει τα απαραίτητα μέτρα μόνιμου χαρακτήρα για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος το αργότερο μέχρι το 2006.

- Να συνεχίσει τις προσπάθειες για την περαιτέρω μείωση του ελλείμματος σε διαρθρωτικούς όρους, ώστε να πετύχει τον μεσοπρόθεσμο στόχο που έχει οριστεί στο πρόγραμμα, αξιοποιώντας τις περιόδους ευνοϊκής οικονομικής συγκυρίας για τον περιορισμό των πρωτογενών δαπανών.

- Να εντατικοποιήσει τις προσπάθειες για τον προσδιορισμό και τον έλεγχο παραγόντων εκτός από τον καθαρό δανεισμό, που συμβάλλουν στη μεταβολή των επιπέδων του χρέους, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί ότι ο δείκτης χρέους μειώνεται επαρκώς και προσεγγίζει με ικανοποιητικό ρυθμό την τιμή αναφοράς (60% του ΑΕΠ).

- Να ελέγξει τις συνταξιοδοτικές δαπάνες και να εφαρμόσει αυστηρά τις θεσπισθείσες συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα των δημοσίων οικονομικών.

- Να βελτιώσει περαιτέρω τη συγκέντρωση και την επεξεργασία των στοιχείων σχετικά με τη γενική κυβέρνηση, ιδίως με την ενίσχυση των μηχανισμών που εξασφαλίζουν την έγκαιρη και ορθή παροχή δημοσιονομικών στοιχείων, ειδικότερα στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης.