Tου Σταυρου Λυγερου

Η προσφυγή των Σκοπίων στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης εναντίον της Ελλάδας μόνο κεραυνός εν αιθρία δεν ήταν. Μετά την απόφαση του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι, ο Γκρούεφσκι είχε δύο επιλογές: ή να διαπραγματευθεί σοβαρά έναν έντιμο συμβιβασμό ή να επιχειρήσει τον απεγκλωβισμό του από τη μέγγενη.

Επέλεξε τον δεύτερο δρόμο και μάλιστα δεν περιορίσθηκε σε δηλώσεις. Με τη διπλωματία των επιστολών έθεσε θέμα «μακεδονικής μειονότητας» και περιουσιών.

Τώρα ζητάει να καταδικασθεί η Ελλάδα για παραβίαση της Ενδιάμεσης Συμφωνίας, επειδή εμπόδισε την ένταξη της FYROM στην Ατλαντική Συμμαχία.

Υπενθυμίζουμε ότι πριν το Βουκουρέστι, τα Σκόπια απειλούσαν ότι εάν η Αθήνα ασκήσει βέτο θα προχωρούσαν σε καταγγελία της Ενδιάμεσης Συμφωνίας. Δεν το έκαναν, επειδή η καταγγελία θα προκαλούσε σοβαρές παρενέργειες στην οικονομία τους, λόγω του όγκου και της σημασίας των ελληνικών επενδύσεων. Τελικώς, ο Γκρούεφσκι προτίμησε την προσφυγή στη Χάγη.

Είναι αλήθεια ότι η άσκηση βέτο θα παραβίαζε την Ενδιάμεση Συμφωνία (άρθρο 11). Η Ελλάδα είχε δηλώσει ότι θα το ασκήσει.

Δεν το άσκησε, όμως επειδή τελικώς δεν χρειάσθηκε. Τυπικά, η FYROM έμεινε εκτός με απόφαση του ΝΑΤΟ κι όχι λόγω ελληνικού βέτο. Κατά συνέπεια και μόνο γι’ αυτό τον λόγο, η προσφυγή των Σκοπίων δεν πατάει γερά στα πόδια της.

Στο πολιτικό επίπεδο, όμως, η κίνηση του Γκρούεφσκι εμμέσως πλην σαφώς τινάζει στον αέρα τις διαπραγματεύσεις για το όνομα. Τυπικά, ούτε η μία ούτε η άλλη πλευρά αποχωρούν από τη διαδικασία. Ουσιαστικά, όμως, μηδενίζονται οι πιθανότητες συμφωνίας.

Ο Σλαβομακεδόνας πρωθυπουργός έχει ποντάρει τα ρέστα του στην εκτίμηση ότι η Ελλάδα δεν θα μπορέσει για πολύ να εμποδίζει την ένταξη της χώρας του στο ΝΑΤΟ, επειδή θα δεχθεί ασφυκτικές πιέσεις από τους εταίρους. Θεωρεί ότι εάν εξασφαλίσει μία καταδικαστική για την Ελλάδα απόφαση της Χάγης θα διευκολυνθεί η άσκηση τέτοιων πιέσεων.

Στην πραγματικότητα, τη διπλωματική αυτή μάχη θα κερδίσει όποιος αντέξει περισσότερο στον χρόνο. Απ’ αυτή την άποψη έχει δίκιο. Η τακτική του, όμως, θα δικαιωθεί μόνο εάν η Αθήνα υποχωρήσει.

Εάν αντιθέτως μείνει αταλάντευτα στη σημερινή πολιτική της, τα Σκόπια θα υποχρεωθούν να αναθεωρήσουν τη στάση τους. Ακόμα κι αν ο Γκρούεφσκι είναι αποφασισμένος να πληρώσει το τίμημα και η χώρα του να μείνει εκτός ΝΑΤΟ και με παγωμένη τη διαδικασία ένταξής της στην Ε.Ε., δεν ισχύει το ίδιο για τις άλλες πολιτικές δυνάμεις και για τους ψηφοφόρους.

Ο πρόεδρος Τσερβένκοφκσι έσπευσε ήδη να διαχωρίσει τη θέση του.

Ο Γκρούεφσκι ανοίγει νέα μέτωπα σε μία προσπάθεια να απεγκλωβισθεί από το δίλημμα «ή εμμονή στον Μακεδονισμό ή ένταξη στους ευρωατλαντικούς θεσμούς».

Εάν, όμως, η Αθήνα εμμείνει στη θέση της, η φυγή προς τα εμπρός του Σλαβομακεδόνα πρωθυπουργού θα μετατραπεί σε άλμα στο κενό.