Του Κωστα Ιορδανιδη

Η εξωτερική πολιτική είναι ο τομέας της κυβερνητικής δραστηριότητος, όπου κατά κανόνα το ελληνικό πολιτικό σύστημα κινείται συχνότατα στα όρια της γραφικότητος, και αυτό συνέβη με την περίπτωση των στρατιωτικών επιχειρήσεων του Ισραήλ στο έδαφος του Λιβάνου, όπου το ανθρώπινο δράμα και οι υλικές καταστροφές έχουν προσλάβει τραγικές διαστάσεις.

Ετέθη αιφνιδίως θέμα αναπτύξεως ελληνικών πρωτοβουλιών από την πλευρά της αξιωματικής αντιπολιτεύσεως και η υπουργός Εξωτερικών κ. Ντόρα Μπακογιάννη κατέβαλε πάσα προσπάθεια για να προσκληθεί στη Διάσκεψη που πραγματοποιήθηκε στη Ρώμη.

Ο «στόχος» επετεύχθη, η Ελλάς εκλήθη και η κ. Μπακογιάννη δήλωσε μετά το τέλος της Διασκέψεως ότι «ήταν μία ημέρα ευθύνης για τη διεθνή κοινότητα.» Είναι ασαφές τι εννοεί η υπουργός, εάν κρίνει κανείς τα άμεσα αποτελέσματα της Διασκέψεως. Η κοινή γνώμη πάντως δεν έχει την εντύπωση ότι συνετελέσθη κάτι σημαντικό. Η βία κυριαρχεί αμείλικτη και δεν υπήρξε συμφωνία για άμεση κατάπαυση του πυρός.

Ουδείς διαφωνεί ότι αποτελεί υποχρέωση να δραστηριοποιηθεί η Ελλάς στον ανθρωπιστικό τομέα, στον ύψιστο δυνατόν βαθμό, δίχως να επιδιώκει εύσημα και εσωτερική ή διεθνή αναγνώριση. Αλλά παρέμβαση ουσίας στον πόλεμο του Λιβάνου από την πλευρά τής όποιας ελληνικής κυβερνήσεως και ανάπτυξη «πρωτοβουλιών», πέραν της ηθικής συμπαραστάσεως και υλικής βοηθείας προς τους πληττόμενους αμάχους, είναι απόψεις που προσβάλλουν τη νοημοσύνη του μέσου Ελληνα πολίτη. Κυβερνήσεις που δεν είναι σε θέση να επιλύσουν στοιχειώδη προβλήματα της καθημερινότητος είναι περιττό να προσποιούνται ότι διαδραματίζουν ουσιαστικό ρόλο σε θέματα αιχμής στο διεθνές επίπεδο.

Οι ΗΠΑ και η Μεγάλη Βρετανία στηρίζουν πλήρως το Ισραήλ στη στρατιωτική επιχείρησή του εναντίον της Χεζμπολάχ στον Λίβανο, διότι διά του τρόπου αυτού προωθείται το ευρύτερο ιδεολόγημα περί σταθεροποιήσεως και «εκδημοκρατισμού» της Μέσης Ανατολής. Στο πρακτικό επίπεδο η τάση αυτή κατισχύει, έστω και εάν η κοινή λογική και η παραδοσιακή πολιτική αντίληψη θεωρεί ότι είναι ανέφικτη η μετάλλαξη των αντιλήψεων μιας περιοχής με διαφορετικό πολιτιστικό υπόβαθρο διά της βιαίας μεταγγίσεως «δυτικού» τύπου ιδεών.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση μετεωριζόμενη μεταξύ των δύο τάσεων έχει αδρανοποιηθεί και ενίοτε η Γαλλία ενθυμούμενη το μεγαλείο του παρελθόντος επιχειρεί κάποια στιγμιαία διαφοροποίηση από τις ΗΠΑ. Κάποιες άλλες μεγάλες δυνάμεις –παραδοσιακές ή αναδυόμενες– αναμένουν τις αρνητικές, όπως εκτιμούν, συνέπειες της στρατιωτικής υπερεμπλοκής και υπερεπεκτάσεως των ΗΠΑ για να εδραιώσουν τη διεθνή παρουσία τους.

Στη διαμορφούμενη αυτή δυναμική η Ελλάς αφρολισθαίνει και η μόνη ουσιαστική της συμβολή θα πρέπει να εστιασθεί στον ανθρωπιστικό τομέα, διότι άλλως το πολιτικό σύστημα θα υπερβεί τα όρια του γελοίου. Θα ήταν ευκταίο εάν τα πράγματα ήσαν διαφορετικά.