Tης Aμαντας Mιχαλοπουλου

Βασική αρχή της δημοσιογραφίας είναι η ελευθερία της έκφρασης. Στα είκοσι σχεδόν χρόνια που αρθρογραφώ (είμαι και κάποιας ηλικίας, όπως έγραψε ένας μπλόγκερ) έχω υπογράψει αντιρρήσεις γύρω από την Εκκλησία, την ελληνική αστυνομία, την εκπαιδευτική πολιτική, την κυβέρνηση, την αντιπολίτευση, το υπουργείο Πολιτισμού, τους κριτικούς λογοτεχνίας κι έχω λάβει επιστολές πολιτισμένες ή θερμόαιμες, ποτέ όμως ευθέως απειλητικές, όπως μετά τη δημοσίευση ενός άρθρου μου για φαινόμενα της ζωής στην ιστόσφαιρα, πριν από μερικές εβδομάδες. Αυτό προφανώς συμβαίνει επειδή ακόμη και οι πιο συντηρητικοί θεσμοί στην Ελλάδα αντιλαμβάνονται ότι μια επιφυλλίδα είναι απλώς μια επιφυλλίδα. Κάτι ακόμη: και στις πιο οργισμένες επιστολές υπάρχει ονοματεπώνυμο και διεύθυνση. Οι επιστολογράφοι δεν είναι φασματικοί θρασύδειλοι. Είναι αληθινοί άνθρωποι. Δεν κρύβονται πίσω από το ψευδώνυμό τους.

Το άρθρο μου γύρω από ορισμένα φαινόμενα της ιστόσφαιρας θεωρήθηκε ως το πρώτο «ξεκάθαρα anti blog» άρθρο που κήρυξε «επίσημα τη σύρραξη μεταξύ μπλόγκερ και δημοσιογράφων» (!) Εξέφρασα την άποψη ότι δεν γίνεται να απονέμουμε συλλογική αξιοπιστία στους μπλόγκερ (ούτε στους πολιτικούς, τους δημοσιογράφους, τους συγγραφείς όπως έχω επιμείνει κατά καιρούς – ομάδες που εμπλέκονται στη δημόσια ζωή και σε φαινόμενα εξουσίας ή αντι-εξουσίας) κι απέκτησα ενδιαφέροντα κι ενδεικτικά υποκοριστικά στο Διαδίκτυο: αριβίστρια σε πανικό, Κυρία Τσίρκα, Κυρία Παπαροπούλου. Με λιγοστές εξαιρέσεις σοβαρής επιχειρηματολογίας, ευφυείς ιστολόγοι μ’ έβαλαν να τραγουδώ υποτίθεται στην εκπομπή της Πάνια τον πόνο μου για την ελληνική λογοτεχνία, με απείλησαν ότι θα μου στείλουν «φιλαράκια από Αφρικα που θα ήθελαν να ξελαφρώσουν» (και σεξιστής και ρατσιστής) και με προέτρεψαν να κάνω κανένα παιδάκι, έστω αγνώστου πατρός (προφανώς η γυναικεία «υστερία» γιατρεύεται ακόμη στο μυαλό του γνήσιου Ελληνα μισογύνη όταν οι γυναίκες πάψουν να εκφράζουν απόψεις και ασχοληθούν αποκλειστικά με τα παιδιά τους).

Το αμέσως επόμενο στάδιο είχε ενδιαφέρον: επειδή αυτός ο τελευταίος μπλόγκερ συμβαίνει να είναι και χολωμένος ποιητής, βιβλιοφιλικά μπλογκ κατέβηκαν σε λευκή απεργία υπέρ μου κάνοντας λόγο για τα όρια της ελευθερίας και της παρενόχλησης μέσω του Διαδικτύου. Τα όρια της παρενόχλησης δεν μπορώ παρά να τα υπαινιχθώ σήμερα, επειδή στα έντυπα «της καθεστωτικής δημοσιογραφίας» απαγορεύεται να αναπαράγουμε απόψεις όπως του χολωμένου ποιητή. Στον νέο κώδικα δεοντολογίας για το Διαδίκτυο, που εισηγήθηκαν την περασμένη εβδομάδα ο Τιμ Ο’ Ρέιλι και ο Τζίμι Γουέλς της Wikipedia, επιχειρείται να εφαρμοστούν και στο Διαδίκτυο οι κανόνες της συμβατικά πολιτισμένης ανταλλαγής απόψεων. Στο άρθρο έξι συμβουλεύουν: «Ποτέ μην παλεύεις μ’ ένα γουρούνι. Λερώνεστε κι οι δύο, αλλά αυτό αρέσει στο γουρούνι».

Δεν θα παλέψω λοιπόν με το γουρούνι. Θα χρησιμοποιήσω απλώς το παράδειγμα του γουρουνιού-ποιητή που επιτίθεται άγρια επί του προσωπικού για να υπενθυμίσω αυτό που προσπάθησα, ανεπιτυχώς, να εκφράσω στο προηγούμενο σχετικό άρθρο: ότι οι ιστολόγοι δεν έχουν το ακαταλόγιστο, είναι αχανής κοινωνία γεμάτη ρόδα κι αγκάθια. Οπως στην ελληνική τηλεόραση, στους ελληνικούς δρόμους, στην ελληνική νύχτα, έτσι και στους Ελληνες μπλόγκερ συναντάς κάθε καρυδιάς καρύδι. Ευθείς ανθρώπους, ντροπαλούς, θρασύδειλους, κομπλεξικούς, φανατισμένους, προοδευτικούς, συντηρητικούς.

Τα ιστολόγια περνούν ούτως ή άλλως την εφηβική φάση τους – με την έννοια ότι είναι φαινόμενο οχτώ ετών, κάτι που δημιουργεί επαναστατικό μεγαλοϊδεατισμό και τυχαίες συσπειρώσεις. Η αφελής αγωνιστική κραυγή «κάτι καλό κάνουμε παιδιά», αφού οι δημοσιογράφοι ασχολούνται μαζί μας, προδίδει αντανακλαστικά αυτής της εφηβείας. Δεν έχουν όλοι οι μπλόγκερ καλές προθέσεις. Ούτε όλοι οι δημοσιογράφοι. Ούτε όλοι οι άνθρωποι. Το γουρούνι-ποιητής πιάστηκε απ’ το άρθρο μου για να περιλάβει και την Κουρούνα: «τη μανιοκαταθλιπτική γραφή των άπορων κορασίδων της ιστόσφαιρας». Η χολή στάζει εκεί μέσα, στον κόσμο της ματαίωσης, της πικρίας της τρέλας. Είναι ίδια με τη χολή στις εκπομπές της Ανίτας Πάνια. Εχει την ίδια ποιότητα.

Οσο για μένα θα συνεχίσω να διαβάζω πολύ λίγους μπλόγκερ, όπως και πολύ λίγα άρθρα, με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που επιλέγω τους φίλους μου. Η δημοκρατία είναι παρασιτική εξ ορισμού, στην ιστόσφαιρα και παντού αλλού. Διαλέγουμε και παίρνουμε.