Ευα Παπουλια*

ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑ. Εκθέσεις ελληνικής ζωγραφικής δεν συνηθίζεται να βλέπουμε στο Λονδίνο. Εργα Ελλήνων δεν εκτίθενται σε έκθεση. Δημοπρατούνται μόνο. Στον διεθνή οίκο δημοπρασιών Sotheby's, η ετήσια δημοπρασία στο Greek Sale συγκεντρώνει κάθε χρόνο από το 2004, το ενδιαφέρον των φιλότεχνων και της διεθνούς αγοράς. Στις 9 Νοεμβρίου, 173 έργα ελληνικής ζωγραφικής βγαίνουν στο σφυρί. Προέρχονται κυρίως από ιδιωτικές συλλογές ανά τον κόσμο. Η διάθεσή τους σε αγοραστές αναμένεται να συγκεντρώσει το ποσόν των 4 εκατ. ευρώ.

Η αγορά της τέχνης «θέλει» τον πρόσφατα ανακαλυφθέντα πίνακα «Διαβάζοντας τη μοίρα» του Nικολάου Γύζη σε τιμή εκκίνησης 200.000-300.000 λίρες. Το έργο κοσμεί και το εξώφυλλο του πολυσέλιδου και πολυτελούς καταλόγου δίνοντας έμφαση στην ανατολίτικη ατμόσφαιρα που αποπνέει. Ο πίνακας (48,5x38 cm) χρονολογείται στη δεκαετία του 1880. Aπεικονίζει νεαρή γυναίκα, περιτριγυρισμένη από τη συντροφιά της, να αποστρέφει το πρόσωπό της από τη χειρομάντισσα. Κυριαρχούν τα γήινα χρώματα, το λευκό, το κίτρινο και το μπλε, ενώ έντονη είναι και η χρήση του chiaroscuro. Ο πίνακας φιλοτεχνημένος στο Μόναχο απομακρύνεται από το γερμανικό ρομαντισμό και συνάδει περισσότερο με τον γαλλικό ρεαλισμό. Αντίθετα, στο οπισθόφυλλο το έργο «No Smoking» του Παύλου δεσπόζει και δηλώνει τη διεθνή διάσταση των Ελλήνων καλλιτεχνών σήμερα. Σε υψηλά επίπεδα (100.000-150.000 λίρες) κινείται και το έργο «Τα κόκκινα και μπλε λουλούδια» (1959) του Θάνου Τσίγκου. Εκπρόσωπος της Art Informel, ο Θ. Τσίγκος παρεβλήθη από τους τεχνοκριτικούς της εποχής του με τον Pollock και αποτέλεσε αξιόπιστη ευρωπαϊκή αντιπρόταση στην action painting. Σε τιμές εκκίνησης άνω των 100.000 λιρών κυμαίνονται τα έργα «Η οδός Πατησίων» του Σ. Βασιλείου - έργο φιλοτεχνημένο περίπου το 1935, ο «Νεαρός άνδρας» του Γ. Ιακωβίδη, «Οι τρεις φιγούρες» του Γ. Μπουζιάνη, «Οι εργάτες» του Δ. Διαμαντόπουλου, «Νεαρή γυναίκα πλένεται στο ποτάμι» του Ν. Γύζη (1871). Ακολουθούν μεταξύ άλλων έργα των Θ. Ράλλη, Κ. Βολανάκη, Δ. Γαλάνη, Θ. Ράλλη, Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα, Γ. Τσαρούχη, Β. Κανιάρη, Ν. Κεσσανλή, Μ. Πράσινου, Α. Φασιανού, Γ. Σπυρόπουλου.

Ενδιαφέρον θα ήταν να γνωρίζαμε αν η δημοπρατούμενη ελληνική τέχνη απηχεί σ' ένα διεθνές κοινό ή αν αποτελεί μία ακόμη ελληνική υπόθεση. Μουσεία και Πινακοθήκες της Ελλάδας δεν συνηθίζουν να συμμετέχουν, λόγω του προϋπολογισμού τους, σε τέτοιες εκδηλώσεις για τον εμπλουτισμό των συλλογών τους. Ακόμη όμως και να το επέτρεπαν η αγορά θα είχε στόχο απλώς τον επαναπατρισμό; Ή την ομαδοποίηση, καταλογογράφηση, μελέτη και προβολή στη διεθνή εικαστική σκηνή, έτσι ώστε η ελληνική τέχνη να γίνει γνωστή, να εκτιμηθεί και να καταχωρισθεί;

Τα έργα στον εκθεσιακό χώρο του οίκου Sotheby's, 34-35 New Bond Street, London W1A 2AA

* Η Εύα Παπούλια είναι ιστορικός τέχνης.